i
İÇİNDEKİLER
ADİ ORTAKLIKTA TEMSİL VE İMZA SİRKÜLERİ 4734 SAYILI KAMU İHALE KANUNU UYARINCA KURULAN ORTAK GİRİŞİMLER
I. ADİ ORTAKLIK ................................................................................................. 1
1. ADİ ORTAKLIĞIN TANIMI VE ÖZELLİKLERİ ......................................... 1
2. ADİ ORTAKLIKTA YÖNETİM VE TEMSİL ............................................... 1
a. Adi Ortaklığın Yönetimi .......................................................................... 1
b. Adi Ortaklığın Temsili (Üçüncü Kişilerle İlişkileri) ................................ 2
3. ADİ ORTAKLIKTA İMZA SİRKÜLERİ ....................................................... 2
a. Genel Olarak İmza Sirküleri ve İmza Onayı ............................................ 2
b. Adi Ortaklıklarda Yönetici ya da Temsilci Olarak Görevlendirilen Kişilerin İmza Sirkülerinin İstem Halinde Yapılabileceği ........................ 4
c. Adi Ortaklık Temsilcisinin İmza Sirkülerinin, Noterlik İşlemlerinde Temsile İlişkin Dayanak Belge Olarak Kullanılamayacağı ...................... 5
II. 4734 SAYILI KAMU İHALE KANUNU UYARINCA KURULAN ORTAK GİRİŞİMLER ...................................................................................................... 6
DEFTER ONAYLAMA İŞLEMLERİ – I
01- Noterliklerde hangi defterlerin onaylama işlemleri yapılabilir? ............................... 9
02- Defter onaylamaları yetki ve görevli merciler yönünden hangi kurallara tabidirler? .......................................................................................................................11
TİCARİ DEFTERLER .............................................................................................. 13
03- Gerçek ve tüzel kişi tacirler, ticaret şirketleri ve kooperatiflerce tutulacak ticari defterler ............................................................................................................... 13
04- Ticari defterler ile ilgili diğer hususlar ................................................................... 19
DEFTER ONAYLAMA İŞLEMLERİ – II
MEVZUATLARINA GÖRE BAZI KURUM VE KURULUŞLARA AİT DEFTERLER VE ONAY İŞLEMLERİ
AİLE HEKİMLİĞİ (Aile Sağlığı Merkezi Yönetim Karar Defteri) ............................. 25
AMBULANSLAR VE ACİL SAĞLIK ARAÇLARI İLE AMBULANS HİZMETLERİ VEREN KURUM VE KURULUŞLAR .............................................. 25
AVUKATLIK ORTAKLIĞI (Avukatlık Ortaklığı Gelir-Gider Defteri ve Demirbaş Defteri) ......................................................................................................... 26
BANKALAR (Bankalar Denetim Komitesi ve Kredi Komitesi Karar Defterleri) ...... 26
BASIN İLAN KURUMU ............................................................................................. 27
İçindekiler
ii
DERNEKLER (Derneklerin tutacakları defterler) ........................................................ 28
ESNAF VE SANATKÂRLAR MESLEK KURULUŞLARI - Esnaf ve Sanatkârlar Odaları - Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birlikleri - Esnaf ve Sanatkârlar Federasyonu - Esnaf ve Sanatkârlar Konfederasyonu (TESK) (Üye Kayıt ve Yönetim Kurulu Karar Defteri) ...................................................................... 28
ISLAH AMAÇLI HAYVAN YETİŞTİRİCİ BİRLİKLERİ - Arı Yetiştiricileri Birliği - Damızlık Koyun Keçi Yetiştiricileri Birliği - Damızlık Manda Yetiştiricileri Birliği - Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği - Koyun-Keçi Yetiştiricileri Birliği - Tavuk Yetiştiricileri Birliği (Birlik ve Merkez Birliği Yönetim Kurulu Karar Defterleri) ................................................................................. 29
İCRA VE İFLAS DAİRESİ (Konkordato komiserinin tutacağı defter) ........................ 30
İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HİZMETLERİ (İşyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı tarafından yapılan tespit ve tavsiyelerin yazıldığı onaylı defter) ...................... 31
İŞÇİ İZİN DEFTERİ ..................................................................................................... 31
KAMU İKTİSADİ DEVLET TEŞEBBÜSLERİ (Yönetim Kurulu Karar Defteri) .......................................................................................................................... 32
KAT MÜLKİYETİ KANUNU (Kat Malikleri Kurulu Karar Defteri – Denetçi Karar Defteri) ................................................................................................................ 34
KÖYLER ...................................................................................................................... 35
MADEN İŞLETMELERİ (Teknik Nezaretçi Defteri) .................................................. 35
OKUL-AİLE BİRLİĞİ (Yönetim Kurulu Karar Defteri) ............................................. 36
OKUL ÖNCESİ EĞİTİM VE İLKÖĞRETİM KURUMLARI (Yönetmelik Ek-16’da yer alan defterler) ..................................................................... 36
OKUL ÖNCESİ EĞİTİM VE İLKÖĞRETİM KURUMLARI ÇOCUK KULÜPLERİ (Yönergenin 17’nci maddesinde yer alan karar defteri) ......................... 37
ORGANİZE SANAYİ BÖLGELERİ (Pay defteri hariç olmak üzere anonim şirket için öngörülen defterler) ...................................................................................... 37
ÖZEL KREŞ VE GÜNDÜZ BAKIMEVLERİ İLE ÖZEL ÇOCUK KULÜPLERİ (Yönetmeliğin 44’üncü maddesinde yer alan defterler) ......................... 38
ÖZEL MÜZELER (Envanter Defteri) ........................................................................... 38
PATLAYICI MADDELERLE AV MALZEMESİ VE BENZERLERİNİN ÜRETİMİ, İTHALİ, TAŞINMASI, SAKLANMASI, DEPOLANMASI, SATIŞI, KULLANILMASI, YOK EDİLMESİ, DENETLENMESİ USUL VE ESASLARINA İLİŞKİN TÜZÜK (Deneme Sonuç Defteri) (Satıcıların, aldıkları, sattıkları ve halen depolarında bulundurdukları patlayıcı madde miktarlarının kaydına ilişkin defter) (Üretici ve ithalatçıların kimlere ne miktarda satış ve devir yaptıklarının kaydına ilişkin defter) ......................................... 39
İçindekiler
iii
SENDİKALAR ............................................................................................................. 40
I. KAMU GÖREVLİLERİ SENDİKALARI VE KONFEDERASYONLARI ................................................................................. 40
II. İŞÇİ SENDİKALARI VE KONFEDERASYONLARI .................................. 40
SİYASİ PARTİLER ...................................................................................................... 41
SPOR KULÜPLERİ ..................................................................................................... 42
SULAMA BİRLİKLERİ .............................................................................................. 43
TELİF HAKLARI ALANINDA MESLEK BİRLİKLERİ ........................................... 44
TARIMSAL ÜRETİCİ BİRLİKLERİ........................................................................... 45
ULUSAL KIRMIZI ET KONSEYİ .............................................................................. 46
ULUSAL SÜT KONSEYİ ............................................................................................ 46
VAKIFLAR .................................................................................................................. 47
YARDIM TOPLAMA FAALİYETLERİNDE BULUNANLARCA TUTULACAK DEFTER (Makbuz – Bilet Kayıt Defteri) .......................................... 48
ZİRAAT ODALARI VE ZİRAAT ODALARI BİRLİĞİ ............................................. 48
DEVRE MÜLK, DEVRE TATİL, UZUN SÜRELİ TATİL HİZMETİ, DEĞİŞİM VE YENİDEN SATIŞ SÖZLEŞMELERİ
I. DEVRE MÜLK SÖZLEŞMELERİ ....................................................................... 49
1- Devre mülk ne tür bir haktır ve hangi tür yapılarda kurulabilir? .............................. 49
2- Devre mülk hakkı kurulması ile bu hakkın kurulması vaadinde hangi merciinin görevli olduğu? ............................................................................................. 49
3- Resmi senede eklenecek devre mülk sözleşmesi noterlikte onaylanabilir mi? ............... 50
4- Devre mülk hakkının resmi senetle kurulmasından önce taraflar arasında yapılan devre mülk sözleşmesinde hangi hususların yer alması gerekir? ..................... 51
5- Devre mülk hakkı devredilebilir mi ve buna ilişkin sözleşmelerin nerede yapılması gerekir? ......................................................................................................... 51
6- Devre mülk hakkının kullanımı başkalarına bırakılabilir mi ve buna ilişkin sözleşmeler noterliklerde de yapılabilir mi? ................................................................. 51
7- Devre mülk sözleşmeleri hangi durumlarda devre tatil sözleşmesi olarak kabul edilir? .................................................................................................................. 52
8- Devre mülk hakkı kurulmasından cayılabilir mi? .................................................... 52
9- Devre mülk hakkından caymaya ilişkin bildirimin noterliklerden gönderilmesi zorunlu mudur? ....................................................................................... 53
II. DEVRE TATİL, UZUN SÜRELİ TATİL HİZMETİ VE DEĞİŞİM VE YENİDEN SATIŞ SÖZLEŞMELERİ ....................................................................... 54
01- Devre Tatil ve Uzun Süreli Tatil Hizmeti Sözleşmeleri Yönetmeliği hangi sözleşmeleri kapsamaktadır? ........................................................................................ 54
İçindekiler
iv
02- Devre tatil, uzun süreli tatil hizmeti, değişim ve yeniden satış sözleşmeleri neyi ifade eder? ............................................................................................................. 54
03- Devre tatil, uzun süreli tatil hizmeti, değişim ve yeniden satış sözleşmelerinin noterliklerde yapılması zorunluluğu var mıdır? .................................. 55
04- Devre tatil sözleşmeleri ile ilgili genel esaslar ve sözleşmelerde bulunması gereken hususlar nelerdir? ............................................................................................. 55
05- Devre tatil, uzun süreli tatil hizmeti, değişim ve yeniden satış sözleşmeleri kurulmadan önce tüketiciye ön bilgilendirme formunun verilmesi zorunlu mudur? .......................................................................................................................... 56
06- Devre tatil hakkı devir veya takas edilebilir mi ve buna ilişkin sözleşmeler noterliklerde de yapılabilir mi? ..................................................................................... 56
07- Devre tatil hakkının kullanımı başkalarına bırakılabilir mi ve buna ilişkin sözleşmeler noterliklerde de yapılabilir mi?.................................................................. 57
08- Devre tatil, uzun süreli tatil hizmeti, değişim ve yeniden satış sözleşmelerinin kurulmasından cayılabilir mi? ............................................................. 58
09- Devre tatil, uzun süreli tatil hizmeti, değişim ve yeniden satış sözleşmelerinden caymaya ilişkin bildirimin noterliklerden gönderilmesi zorunlu mudur? ............................................................................................................. 58
III. DEVRE TATİL VE UZUN SÜRELİ TATİL HİZMETİ SÖZLEŞMELERİ YÖNETMELİĞİNDEN KAYNAKLANAN HAKLARDAN FERAGAT EDİLEBİLİNİR Mİ VEYA SATICININ / SAĞLAYICININ YÜKÜMLÜLÜKLERİ SINIRLANDIRILABİLİR Mİ? ......................................... 59
EK – 1 – DEVRE TATİL SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN ÖN BİLGİLENDİRME FORMU ........................................................................................ 59
EK – 2 – UZUN SÜRELİ TATİL HİZMETİ SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN ÖN BİLGİLENDİRME FORMU ........................................................................................ 60
EK – 3 – YENİDEN SATIŞ SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN ÖN BİLGİLENDİRME FORMU ........................................................................................ 61
EK – 4 – DEĞİŞİM SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN ÖN BİLGİLENDİRME FORMU ........................................................................................................................ 62
EK – 6 – ÖRNEK CAYMA FORMU ........................................................................... 63
İBRA – İŞ İLİŞKİSİNDE BORCUN İBRA YOLUYLA SONA ERMESİNDE NOTERİN GÖREV VE SORUMLULUĞU
İBRA SÖZLEŞMESİNİN (İBRANAMENİN) ŞEKLİ VE İÇERİĞİ İLE İLGİLİ GEÇERLİLİK ŞARTLARI: ...................................................................................... 65
İBRA SÖZLEŞMESİNİN (İBRANAMENİN) ŞEKLİ VE İÇERİĞİ İLE İLGİLİ OLMAYAN DİĞER GEÇERLİLİK ŞARTLARI: ................................................... 66
NOTERİN GÖREVİ VE SORUMLULUĞU ............................................................ 66
İçindekiler
v
KAMBİYO SENETLERİ VE PROTESTO İŞLEMLERİ
I. KISIM ...................................................................................................................... 69
KAMBİYO SENETLERİNE İLİŞKİN SORULAR ................................................ 69
A- ŞEKİL ŞARTLARI DIŞINDA KALAN HUSUSLARA İLİŞKİN SORULAR: 69
01- Senet metninde yapılan ve paraf edilmeyen düzeltmeler senedi geçersiz kılar mı? ................................................................................................................................ 69
02- Senet üzerine yazılan ilave kayıt ve şartlar senedin geçerliliğini etkiler mi? (Faiz şartı için 6’ncı maddedeki açıklamaya bkz.) ....................................................... 69
03- Teminat amacıyla verilen poliçe ya da bonoların senet özelliği hangi durumlarda ortadan kalkar? .......................................................................................... 70
04- Senet üzerine borcun nedeninin yazılması poliçe ya da bononun senet özelliğini ortadan kaldırır mı?....................................................................................... 71
05- Faiz şartı hangi tür senetlerde (poliçe veya bonolarda) konulabilir? ...................... 72
06- Bonolara “vadesinde ödenmediği takdirde müteakip bonoların da muacceliyet kesbedeceği” şeklinde kayıt konulması bu senetlerin kambiyo senedi olma özelliğini etkiler mi? ................................................................................. 73
07- Yırtılmış bir senet geçerli bir kambiyo senedi olarak kabul edilebilir mi? ............. 74
08- Senedin farklı kalemlerle yazılması geçerliliğini etkiler mi? ................................. 74
09- Cironun şekil şartları nelerdir ve hangi hallerde geçersiz olur? ............................. 75
10- Tahsil cirosu ile temlik cirosu arasında ne fark vardır? Bu cirolarda hamilin yetkileri nelerdir? .......................................................................................................... 76
11- Senet üzerine konulan “Ciro edilemez” kaydı senedin geçerliliğini etkiler mi? ................................................................................................................................ 76
12- Bono nama yazılı olarak düzenlenebilir mi? Düzenlenebilirse protesto edilebilir mi? ................................................................................................................. 77
13- Avalin şekil şartları nelerdir? Kefil de aval veren midir (avalist midir)? ................ 78
B- ŞEKİL ŞARTLARINA İLİŞKİN SORULAR: .................................................... 80
14- Senet metninde “poliçe”, “bono” ya da “emre yazılı senet” kelimelerinin yazılması zorunlu mudur? ............................................................................................. 80
15- "Emre muharrer senet" ibaresinin yer aldığı bono üzerinde “emrühavalesi” kelimesinin üzerinin çizilmesi senedi geçersiz kılar mı? .............................................. 80
BEDEL......................................................................................................................... 81
16- Bedeller arasında fark olması halinde hangisine itibar edilmelidir? Anlam ifade etmeyen bedeller yazılması senedi geçersiz hale getirir mi? ............................... 81
17- Bedelin farklı para birimleriyle yazılması senedin geçerliliğini etkiler mi? .............. 81
18- Bedelin, senedin neresine yazılması gerekir? ......................................................... 82
19- Senet bedeli altın olarak gösterilebilir mi? ............................................................. 82
İçindekiler
vi
20- Senet bedeli yabancı ülke parası olarak gösterilebilir mi? ...................................... 82
21- Senede ülke belirtilmeksizin sadece “Dolar” yazılması halinde, bedelin Amerikan doları olarak kabul edilip edilmeyeceği? ...................................................... 83
22- Matbu olarak yazılan (TL) Türk Lirası ibaresinin çizilerek Amerikan Doları ibaresi yazılmış olması senedin geçerliliğini etkiler mi? ............................................... 83
23- Bedelin YTL olarak gösterilmesi halinde ne şekilde uygulama yapılacaktır? ........ 83
VADE ............................................................................................................................ 84
24- Poliçe ve bonoda vade kaç şekilde yazılabilir ve vade tarihi hangi hallerde geçersiz olur? ................................................................................................................ 84
25- Poliçe ya da bonoda vade tarihinin bulunmaması senedi geçersiz kılar mı? .............. 85
26- Vade tarihi ile düzenleme tarihinin aynı gün olması senedin geçerliliğini etkiler mi? ..................................................................................................................... 85
27- Vade tarihinin düzenleme tarihinden önce olması halinde senet geçerli midir? ............................................................................................................................ 86
28- Vade tarihinin takvimde olmayan bir gün olması senedin geçerliliğini etkiler mi? ................................................................................................................................. 86
29- İki farklı vade tarihinin bulunması senedi geçersiz kılar mı?..... Aynı vade tarihinin mükerrer yazılması senedin niteliğini değiştirir mi? ..................................................... 87
30- Hangi tarihler belirli bir gün olarak kabul edilebilir, hangileri edilemez? .............. 88
ÖDEME YERİ ............................................................................................................. 88
31- Poliçe ya da bonoda ödeme yerinin açıkça bulunmaması senedi geçersiz kılar mı? ........................................................................................................................ 88
32- Poliçe ya da bonoda ödeme yeri adresinin yazılması zorunlu mudur? ................... 89
ALACAKLI (LEHTAR) ............................................................................................. 89
33- Alacaklının “gerçek” ya da “tüzel kişi” olması zorunlu mudur? ... İş yeri/firma ismi yanında gerçek kişinin ad ve soyadı bulunması halinde senet geçerli midir? ............... 89
34- Lehtar kısmına “hamiline” yazılması halinde senet geçerli midir? ......................... 90
35- Alacaklının adi ortaklık olduğunun yazılması halinde senet geçerli midir? Adi ortaklık yanında ortakların ya da temsilcinin isminin yazılması senedi geçerli kılar mı?............................................................................................................. 90
36- Alacaklının gerçek ya da tüzel kişi olduğunun ciro şerhinde tamamlanmış olması halinde senet geçerli olur mu? ........................................................................... 91
DÜZENLEYEN (KEŞİDE EDEN) ............................................................................ 91
37- Bir kimse kendi adına poliçe ya da bono düzenleyebilir mi? (Poliçe ya da bonoda aynı kişi hem lehtar hem de keşideci olabilir mi?) ........................................... 91
38- Poliçe ya da bono vekil tarafından düzenlenebilir mi? ........................................... 92
39- Gerçek ve tüzel kişi vekillerinin çek düzenlemeleri mümkün müdür? ................... 92
İçindekiler
vii
40- Adi ortaklık adına senet düzenlenebilir mi? ........................................................... 92
41- Adi ortaklıkta, yönetici/temsilci ortağın kambiyo senedi düzenleyebilmesi için bu konuda ayrı ve özel bir yetkiye sahip olması gerekir mi? ................................. 93
42- Senette düzenleyenin adının bulunması zorunlu mudur? İmzanın bulunması yeterli midir?................................................................................................................. 93
DÜZENLEME (KEŞİDE) TARİHİ ........................................................................... 93
43- Düzenleme tarihinin bulunmaması senedi geçersiz kılar mı? ................................ 93
44- Düzenleme tarihinde yılın yazılmaması ya da tam olarak belli olmaması durumunda senet geçerli midir? .................................................................................... 94
45- Düzenleme tarihinde gün ve ayın yerlerinin değiştirilerek yazılması senedi geçersiz kılar mı? .......................................................................................................... 94
46- Düzenleme tarihinin "tediye tarihi" kısmında tekrar yazılması bononun geçerliliğini etkiler mi? ................................................................................................. 94
47- Düzenleme ve vade tarihinin aynı olması senedin geçerliliğini etkiler mi? ........... 95
48- Düzenleme tarihinin vade tarihinden sonra olması senedi geçersiz kılar mı? ........ 96
49- Düzenleme tarihinin takvimde olmayan bir gün olması senedin geçerliliğini etkiler mi? ..................................................................................................................... 96
DÜZENLEME (KEŞİDE) YERİ ............................................................................... 97
50- Poliçe ya da bonoda düzenleme yerinin bulunmaması senedi geçersiz kılar mı? ................................................................................................................................ 97
51- Düzenleme yeri olarak idari bir birim gösterilmemiş ise senet geçerli midir? İdari birim yanında adresin de yazılması gerekir mi? ................................................... 97
52- Düzenleme yeri bulunmayan senette avalistin isminin yanında yazılı yer düzenleme yeri olarak kabul edilebilir mi? ................................................................... 98
53- Düzenleme yeri bulunmayan senette yetkili mahkemenin belirlenmesiyle ilgili kayıt düzenleme yeri olarak kabul edilebilir mi? ................................................. 98
54- Düzenleme yerinin kısaltılarak yazılması ne şekilde geçerli olur? ......................... 99
55- Düzenleme yeri, el yazısı dışında diğer bir şekilde de yazılabilir mi? ................... 99
56- Düzenleme yerinin mutlaka senedin altına yazılması mı gerekir? ......................... 99
İ M Z A ........................................................................................................................ 99
57- Senetlerin el ile imzalanması zorunlu mudur? Parmak izi ya da mühür kullanılabilir mi? ........................................................................................................... 99
58- Okuryazar olmayan ancak imza atabilen kişinin senetteki imzası geçerli midir? .......................................................................................................................... 100
59- İmzanın, senedin neresine atılması gerekir? ......................................................... 100
60- Keşideci dışında senede atılan ikinci imza aval olarak kabul edilir mi? Senette keşidecinin iki imzasının bulunması aval olarak kabul edilir mi?.................. 100
İçindekiler
viii
II. KISIM ................................................................................................................... 102
PROTESTO İŞLEMLERİNE İLİŞKİN SORULAR ............................................. 102
01- Protesto ile hangi husus tespit edilmektedir ve protesto çekilmesi nasıl bir sonuç doğurur? ............................................................................................................ 102
02- Senet hamilinin mutlaka banka mı olması gerekir? Kişiler de protesto çekebilirler mi?............................................................................................................ 103
03- Senet borçlusunun protesto edilmesi dışında ayrıca avalist ve cirantaların da protesto edilmesi gerekir mi? ...................................................................................... 103
04- Protesto evrakında hangi bilgilere yer verilecek ve noter bu bilgileri neye göre yazacaktır? .......................... Dairede kalan protesto evrakına nelerin eklenmesi gerekir?........................................................................................................................ 105
05- Poliçenin kabulü ve ödenmesi için muhataba, bononun ödenmesi için de keşideciye senedin ibrazı zorunlu mudur? İbrazın yapıldığının bildirilmesi yeterli midir, ayrıca doğruluğunun noter tarafından araştırılması gerekir mi? .................................. 106
06- Görüldüğünde ödenmesi şart olan poliçe ve bonolarda protesto ne zaman yapılmalıdır? ............................................................................................................... 107
07- Yabancı dilde yazılmış senetlerin protestosunda neye dikkat edilecektir? ............ 107
08- Vade ya da protesto gününün tatil gününe gelmesi halinde protesto işlemi ne zaman yapılacaktır? ...... İki günlük sürede ikinci günü beklemek gerekir mi, yoksa ilk günde de protesto yapılabilir mi? ................................................................................ 107
09- Çek protestosunda dikkate alınacak hususlar nelerdir? ......................................... 108
10- Protesto işleminde yetkili noterlik hangisidir? ......... Yetkisiz noterin düzenlendiği protesto geçerli midir? ................................................................................................. 109
11- Senedin birden fazla borçlusunun olması ve bunların ticaret ya da yerleşim yerlerinin farklı olması halinde hangi yer noterliği yetkilidir? .................................... 109
12- Poliçe ya da bonoda ödeme yerinin açıkça gösterilmemesi halinde yetkili noterlik nasıl belirlenecektir? ...................................................................................... 109
13- İhtilaf halinde yetkili yargı merciinin belirlenmesi protestoda yetki kuralını değiştirir mi? ............................................................................................................... 110
14- Borçlunun ticaret ya da yerleşim yerinde, senet hamili olan bankanın şubesinin bulunmaması halinde hangi yer noterliği yetkilidir? ................................... 110
15- Protesto işlemlerinde büyükşehir belediyesi sınırları içindeki tüm noterliklerin yetkili midir? .......................................................................................... 111
16- Protesto evrakı ne kadar süre içinde postaya verilmelidir? ................................... 111
17- Protestoda muafiyetin anlamı ve sonucu nedir? .................................................... 112
İçindekiler
ix
634 SAYILI KAT MÜLKİYETİ KANUNU UYGULAMALARI
01- 634 sayılı Kanuna tabi kat mülkiyetine konu olan taşınmazların yönetimine ilişkin kurallara nerede yer verilir? ..............................................................................113
02- 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nda yer alan tanımlar ve yapı türleri nelerdir? .......................................................................................................................113
03- Toplu yapıya nasıl geçilebilir? ...............................................................................114
04- 634 Sayılı KMK kapsamında olan yapılarda, ana taşınmaz ile ortak yapı, yer ve tesisler hangi kurullar tarafından yönetilir? ............................................................115
05- Toplu yapılarda geçici yönetim kurulması.............................................................118
06- Toplu yapı kapsamına giren ve girmeyen yapılarda kurullar ne zaman toplanırlar? ...................................................................................................................118
07- Ana taşınmazlar ile ortak yapı, yer ve tesisleri yöneten kurullar ne şekilde toplanır ve kararlarını ne şekilde alırlar? .....................................................................119
08- Kat malikleri kurulu yönetim işini başkasına verebilir mi, verirse yönetici kaç kişiden oluşur? ..................................................................................................... 120
09- Toplu yapılarda ortak yerleri yöneten kurullar da ortak yerlerin yönetimi için yönetici seçebilir mi? .................................................................................................. 121
10- Yönetici yardımcısı olarak seçilenlerin temsil yetkisi var mıdır? ......................... 121
11- Toplantıların zamanında yapılıp yapılmadığının, yönetici ya da yönetim kurulunun usulünce seçilip seçilmediğinin noter tarafından araştırılması gerekir mi? .............................................................................................................................. 122
12- Yöneticinin yaptıracağı noterlik işlemlerinde hangi belgelerin dayanak olarak alınması gerekir? .............................................................................................. 123
13- Ana taşınmazın ve ortak yerlerin yönetiminin, üç kişilik kurula (yönetim kuruluna) verilmiş olması halinde üyeler görev ve yetkilerini ne şekilde kullanabilirler? ............................................................................................................ 123
14- Ana taşınmaz ve ortak yerlere ilişkin kurulların toplanma zamanlarının geçirilmesi halinde yöneticinin ya da yönetim kurulunun görevi kendiliğinden sona erer mi? ............................................................................................................... 124
15- Yöneticiler için imza sirküleri düzenlenebilir mi?................................................ 125
16- Yöneticiler, yetkileriyle ilgili iş ve işlemler için avukata vekâlet verebilirler mi? .............................................................................................................................. 125
17- Ortak yerler kiraya verilebilir mi? Noterlikte yapılacak kira sözleşmesini yönetici imzalayabilir mi? .......................................................................................... 127
18- 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanununa göre tutulması gereken defterler nelerdir? Açılış ve kapanış onayları ne zaman ve ne şekilde yapılır? ........................................ 128
İçindekiler
x
19- Önceki yıllarda kapanış onayı yapılmayan defterin sonraki yıllarda kapanış onayı yapılabilir mi? Kapanış onayı yapılmayan defterlere yazılan kat malikleri kararlarına göre işlem yapılabilir mi? ............................................................................................................. 130
20- Karar defterinin Cumhuriyet savcılığında ya da mahkemede bulunması durumunda yeni defter onayı yapılabilir mi? .............................................................. 130
21- Karar defterinin eski yönetici tarafından geri verilmemesi durumunda yeni defter onayı yapılabilir mi? ......................................................................................... 131
KEFALET SÖZLEŞMESİ
01- Tanımı ................................................................................................................... 133
02- Türleri ................................................................................................................... 133
a) Adi kefalet: (TBK Md. 585) ........................................................................... 133
b) Müteselsil kefalet: (TBK Md. 586) ................................................................ 133
c) Birlikte kefalet: (TBK Md. 587) .................................................................... 133
ç) Kefile kefil ve rücua kefil: (TBK Md. 588) ................................................... 134
03- Hangi borçlar için kefalet verilebilir? Kefilin sorumluluğu belirli bir miktar ile sınırlandırılabilir mi? (TBK Md. 582, 583) ............................................................ 134
04- Kefalet ve kefalet vaadi sözleşmeleri ile bunlarla ilgili verilecek vekâletnamelerin şekline ilişkin kurallar nelerdir? (TBK Md. 583) ............................ 134
05- Okuryazar olmayan kişiler kefil olabilir mi? ........................................................ 136
06- Kefilin evli olması halinde eşin yazılı rızasının alınması zorunlu mudur ve bu durumda dikkat edilecek hususlar nelerdir? (TBK Md. 584) ................................. 137
a) Kefil evli ise, kefalet için eşin yazılı rızasının alınması gerekmektedir. ........ 137
b) Hangi durumlarda eşin rızasının aranmayacaktır? ......................................... 138
c) Muvafakat veren eşin lehinde beyanda bulunduğu kişi ile evli olup olmadığının noterlikçe araştırılması gerekir mi? ................................................ 138
ç) Kefalet sözleşmelerinde sonradan yapılan değişikliklerde eşin rızasının alınmasını gerektiren durumlar nelerdir? ........................................................... 139
d) Eşin rızasını (muvafakatini) gösteren belgelerde (işlemlerde) el yazısı ile bu hususun yazılması gerekir mi? ................................................................. 139
e) Eşin rızasının ne zaman verilmesi gerekir? .................................................... 140
07- Kefalet sözleşmesi hükümlerinin uygulanacağı diğer sözleşmeler hangileridir? (TBK 603) .............................................................................................. 140
08- Kefalet ile garanti sözleşmesi arasındaki fark nedir? ............................................ 141
09- Veliler çocukları adına kefil olabilir mi? ............................................................... 142
10- Noterin, ticari şirketlerin yaptırdıkları kefalet senedinin konusunun şirketin faaliyet alanı içerisinde olup olmadığını araştırması gerekir mi? ................................ 142
İçindekiler
xi
11- Kambiyo senetlerinde yer alan kefaletin geçerliliğinin noterce araştırılması gerekir mi? .................................................................................................................. 143
12- Kefaletten hangi durumlarda dönülebilir? (TBK 599) ......................................... 143
EŞLER ARASINDAKİ MAL REJİMLERİ
01- Mal rejimi sözleşmelerinin kapsamı ..................................................................... 145
02- Eşler arasındaki mal rejimi türleri ........................................................................ 146
03- Mal rejimlerine uygulanacak genel hükümler ...................................................... 146
a) Seçme hakkı................................................................................................... 146
b) Ne zaman yapılacağı ..................................................................................... 147
c) Sözleşme ehliyeti ........................................................................................... 147
ç) Sözleşmenin şekli ve yetkili noterlik ............................................................. 148
d) Mal rejimi değişikliklerinin kabul edildikleri tarihten sonra geçerli olduğu, evlilik tarihini kapsayacak şekilde yapılamayacağı .............................. 148
e) Mal rejimi sözleşmesinin noterler tarafından iptal edilemeyeceği ................ 149
f) Eşlerin seçtikleri mal rejimine ilişkin sözleşmelerinde diledikleri şekilde değişiklik veya ilâveler yapıp yapamayacakları ................................................ 149
g) Mal rejimi sözleşmelerinin akdi temsilciler (vekiller) aracılığıyla yapılamayacağı, kanuni temsilcilerin sözleşmeyi imzalamaları gerekip gerekmediği ....................................................................................................... 149
04- Edinilmiş mallara katılma rejimi (Yasal Mal Rejimi – TMK 218 ilâ 241’inci md.) ........................................................ 150
05- Seçime bağlı mal rejimleri.................................................................................... 152
a) Mal ayrılığı rejimi (TMK 242 ve 243’üncü maddeler) .................................. 152
b) Paylaşmalı mal ayrılığı rejimi (244 ilâ 255’inci maddeler) ........................... 153
c) Mal ortaklığı rejimi (256 ilâ 281’inci maddeler) ........................................... 153
06- Mal rejiminin noterlik çalışmalarını ilgilendiren kısımları ................................... 154
MİRASÇILIK BELGELERİ VE MİRASIN KAZANILMASI
I. MİRASÇILIK BELGELERİ ............................................................................... 157
01- Yasal ve atanmış mirasçılar ile vasiyet alacaklısını gösteren mirasçılık belgeleri nelerdir ve hangi mercilerce verilir .............................................................. 157
II. MİRASIN KAZANILMASI ............................................................................... 158
01- Yasal mirasçılar ile atanmış mirasçıların mirası kazanması ................................. 158
02- Vasiyet alacaklılarının mirası kazanması .............................................................. 159
03- Noterliklerde araçların miras yoluyla kazanılmasında uygulanacak usul ............. 159
İçindekiler
xii
ÖLÜME BAĞLI İŞLEMLER (TASARRUFLAR) DENKLEŞTİRMEYE TABİ TUTULMAMA İSTEMİ
I. ÖLÜME BAĞLI İŞLEMLER (TASARRUFLAR) ............................................. 161
GENEL AÇIKLAMA ................................................................................................ 161
01- Ölüme bağlı tasarruflarda ehliyet .......................................................................... 161
02- Ölüme bağlı tasarruflarda koşul ve yüklemeler .................................................... 162
03- Mirasçı atama ........................................................................................................ 163
04- Belirli mal bırakma ............................................................................................... 164
05- Yedek mirasçı atama ............................................................................................. 164
06- Artmirasçı atama ................................................................................................... 164
07- Mirasbırakan ölüme bağlı tasarrufuyla çocuğun saklı payını ana ve babanın yönetimi dışında bırakılabilir mi? ............................................................................... 165
08- Ölüme bağlı tasarrufla (vasiyetle) vakıf kurma..................................................... 165
09- Ölüme bağlı tasarrufların iptal nedenleri .............................................................. 166
VASİYET ................................................................................................................... 167
10- Şekli ...................................................................................................................... 167
a) Resmi vasiyetname ........................................................................................ 167
b) Emanete alınmak üzere verilen vasiyetnameler ............................................. 168
11- Birden fazla kişinin ortak vasiyetnamesinin, kanunda belirlenen sekil şartlarına uymaması nedeniyle yapılmaması gerektiği, yapılmasının noterlerin hukuki ve mali sorumluluğuna yol açabileceği ........................................................... 169
12- TMK’nin 535’inci maddesinde yer verilen “okuyamayan veya imzalayamayanlar” ibareleri kimleri kapsar? .............................................................. 171
13- Okuryazar olan kişiler için okuyamayan veya imzalayamayanlar gibi (535’inci madde hükümlerine göre) vasiyetname düzenlemiş olması vasiyetnameyi geçersiz kılar mı? ................................................................................ 173
14- Vasiyetnamenin tüm sayfalarının tanıklar tarafından imzalanması gerekir mi? ............................................................................................................................... 175
15- Düzenleyen ile imzalayanın farklı görevliler olması vasiyetnameyi geçersiz kılar mı? ...................................................................................................................... 175
16- İmza yetkili kâtip veya başkâtipler vasiyetname düzenleyebilirler mi? ................ 176
17- Mirasçılıktan çıkarmaya ilişkin vasiyetnamelerde çıkarma sebebinin yazılması gerekir mi? .................................................................................................. 177
18- Bölünemez büyüklükteki tarımsal araziler vasiyete konu olabilir mi? ................. 178
19- 2644 sayılı Tapu Kanunundaki yasal sınırlamalar nedeniyle taşınmaz mal edinemeyen yabancıların taşınmaz edinmeleri için vasiyet yapılabilir mi? ................ 179
İçindekiler
xiii
20- Vasiyetname düzenlenmesinde noterin vasiyetçinin ayırt etme gücüne sahip olduğuna kanaat getirmesi yeterli midir? . Vasiyetçiden doktor raporu istenmesi zorunlu mudur? ........................................................................................................................ 180
21- Hukuki işlem yapma ehliyeti ile ayırt etme gücüne sahip olunup olunmadığına ilişkin raporları hangi hekimlerin verebileceği ve raporun aile hekimliğinden alınmış olmasının yeterli olup olmadığı? ............................................ 182
22- Vasiyetnamenin düzenlenmesi sırasında, noter tarafından saklı pay konusunda vasiyetçiye uyarı yapılması ve bu durumun vasiyetnameye yazılması gerekli midir? .............................................................................................................. 183
23- Daireye gelemeyen vasiyetçinin, vasiyet edeceği hususların bulunduğu yerde not alınmasından sonra dairede buna uygun vasiyetname hazırlanabilir mi? .............................................................................................................................. 184
24- Yaptığı vasiyeti notere saklanmak üzere tevdi eden vasiyetçinin daha sonra kısıtlanması durumunda, saklanma süresi sona eren vasiyetnamenin geri alınması için vasiye tebligat yapılabilir mi? ............................................................... 185
25- Noterliklerde vasiyetnameler tescil edilmekte midir, ölüme bağlı tasarruflar için hangi defter tutulmaktadır? .................................................................................. 186
26- Vasiyetçinin ölümü halinde vasiyetnamenin Cumhuriyet başsavcılığına ne şekilde gönderileceği .................................................................................................. 187
27- Açılmamış vasiyetten kimlerin örnek alabileceği – Vasiyetnamenin açılması ..... 188
28- Mirasın kazanılması – Vasiyetin yerine getirilmesi .. Yasal ve atanmış mirasçılar ile vasiyet alacaklısını gösteren belgeler nelerdir ve hangi mercilerce verilir? ............... 189
MİRAS SÖZLEŞMELERİ ...................................................................................... 191
A) MİRASTAN FERAGAT SÖZLEŞMESİ ........................................................... 192
29- Mirasbırakan kimlerle mirastan feragat sözleşmesi yapabilir? ............................. 192
30- Mirastan feragatin miras payının tamamı için yapılması zorunluluğu var mıdır? .......................................................................................................................... 192
31- Mirastan feragat sözleşmesi, mirasbırakan ile birden fazla mirasçı arasında tek işlemde yapılabilir mi, ayrı ayrı yapılması zorunluluğu var mıdır? ...................... 192
32- Miras payının devri sözleşmeleri miras sözleşmesi şeklinde yapılabilir mi? .......... 193
33- Miras payının devri amacıyla yapılan tek taraflı feragat ile TMK’nin 528’inci maddesinde sözü edilen mirastan feragat farklı işlemler midir?................... 195
34- Mirastan feragat sözleşmelerinin nüfus idarelerine bildirileceği ..... Miras bırakının ölümünün anlaşılması halinde sözleşme örneğinin mahkemeye gönderilip gönderilmeyeceği? Mahkemece açılmadan iade edilmesi halinde ne şekilde işlem yapılacağı? ........................................................................................................ 196
35- Mirastan feragat alt soyu ne şekilde etkiler? ...... Alt soyu etkileyip etkilemeyeceği taraflarca kararlaştırabilir mi? ..................................................................................... 197
36- Mirastan feragat üçüncü bir kişi lehine yapılabilir mi? ........................................ 198
İçindekiler
xiv
37- Mirastan feragatte ivazın mirasbırakan dışında lehine feragat yapılan mirasçının veya üçüncü bir şahsın vermesi ................................................................. 199
38- Mirastan feragat sözleşmesinin (miras sözleşmesinin) resmi vasiyet şeklinde yapılmaması iptal sebebi midir? .................................................................................. 199
39- Mirastan feragat sözleşmesi koşul ve yüklemelere bağlanabilir mi? .................... 200
40- Mirastan feragat sözleşmesi ne şekilde ortadan kaldırılabilir? ............................. 200
B) ÖLÜNCEYE KADAR BAKMA SÖZLEŞMESİ ............................................... 201
41- Ölünceye kadar bakma sözleşmesi kaç şekilde yapılabilir? .................................. 201
42- Ölünceye kadar bakma sözleşmesi ana, baba, çocuk ve eşler arasında yapılabilir mi? ............................................................................................................. 202
43- Bakım borçlusu tüzel kişi olabilir mi? .................................................................. 202
44- Üçüncü kişi lehine ölünceye kadar bakma sözleşmesi yapılıp yapılamayacağı? .......................................................................................................... 203
45- Ölünceye kadar bakma sözleşmesine sadece taşınmazlar mı konu olabilir? ......... 203
46- Ölünceye kadar bakma sözleşmesi ne şekilde ortadan kaldırılabilir? ................... 204
II- DENKLEŞTİRMEYE TABİ TUTULMAMA İSTEMİ .................................... 205
47- TMK’nin 669’uncu maddesi uyarınca, mirasbırakan tarafından verilmek istenen denkleştirme beyanının ne şekilde yapılması gerekir? .................................... 205
6769 SAYILI SINAÎ MÜLKİYET KANUNU’NDA YER ALAN SINAÎ MÜLKİYET HAKLARININ DEVRİNE, LİSANS VERİLMESİNE, REHİN EDİLMESİNE İLİŞKİN SÖZLEŞMELER İLE MUVAFAKATNAME, VEKÂLETNAME VE TESCİL İŞLEMLERİ
01- Hukuki işlemlere konu olabilecek ve olamayacak sınaî mülkiyet hakları ............ 207
02- Sınaî mülkiyet haklarının devrine ilişkin sözleşmeler .......................................... 207
a) Sınaî mülkiyet haklarının devrine ilişkin sözleşmelerin noterliklerde onaylama şeklinde yapılmasının zorunlu olduğu ............................................... 207
b) Sınaî mülkiyet haklarının tescil edilmeden, Kurum’a başvuru aşamasında da devir edilebileceği ...................................................................... 208
c) Devir sözleşmelerinde yer verilmesi gereken zorunlu bilgiler ve yabancı dilde yazılmış devir sözleşmeleri ....................................................................... 208
ç) MARKA VEYA TASARIM HAKKININ kısmi olarak devri ve bu devirlerde sözleşmede yer verilecek bilgiler ...................................................... 209
d) PATENT BAŞVURUSU VEYA PATENTİN, devri ya da üzerlerinde hak tesisi için bölünemeyeceği ........................................................................... 210
e) Birden fazla kişinin sınaî mülkiyet hakkına ortak olarak sahip olabilecekleri ve ortaklık payının üçüncü kişiye satılması halinde diğer ortakların ön alım haklarının bulunduğu ............................................................ 210
İçindekiler
xv
f) MARKA VEYA TASARIM HAKKININ kısmi devrinde devir alanın tescil işlemini yaptırmadan tekrar devir yapıp yapamayacağı ........................... 210
g) Devir sözleşmelerinin onaylanması sırasında, imza onayı yapılacak şahısların kimliklerinden başka bir belge aranmayacağı ................................... 210
03- Lisans sözleşmeleri................................................................................................211
a) 6769 sayılı Kanunu ile Uygulama Yönetmeliğinde yer alan hükümler ..........211
b) Lisan sözleşmelerinin noter onaylı olmasının zorunlu olmadığı, ancak talep halinde noterliklerde onaylanabileceği ..................................................... 212
c) Lisans sözleşmelerinin noterliklerde onaylanmasının istenmesi halinde, sözleşme içeriğinde yer alması gereken zorunlu hususlar ................................. 213
ç) MARKA HAKKI İLE TASARIM HAKKINA ilişkin lisans sözleşmelerin kısmi (bölümsel) olarak da yapılabileceği .................................. 213
d) Lisans sahibinin lisans hakkını devir edebilme ve alt lisans verebilme koşulu ................................................................................................................ 213
04- Sınaî Mülkiyet Kanununun 5’inci maddesinin üçüncü fıkrasında sözü edilen ve noter onayı zorunlu olan muvafakatname .............................................................. 213
05- Tescil için noterliklerce bildirim yapılması gerekmediği ..................................... 214
06- Sınaî hakların rehni .............................................................................................. 214
a) Sınaî haklardan coğrafi işaret ve geleneksel ürün adı hakkı dışında kalan diğer haklar üzerinde rehin kurulabileceği ........................................................ 214
b) Rehin sözleşmesinde bulunması zorunlu olan bilgiler .................................. 215
c) Ticari işletme ve esnaf işletmesinin tamamı üzerinde rehin kurulması hâli ayrık olmak üzere, 6769 sayılı Sınaî mülkiyet haklarının rehni sözleşmelerinin TARES üzerinden yapılmayacağı ............................................ 215
07- Sınaî mülkiyet haklarının taşınır olarak kabul edilip edilmeyeceği ...................... 216
08- Sınaî mülkiyet haklarına ilişkin olarak kurum nezdinde vekil vasıtasıyla yapılacak işlemlerde kullanılacak vekâletnamelerin kurumun belirlediği formata uygun olması gerektiği ............................................................................................... 217
TAŞINMAZ SATIŞI VAADİ ARSA PAYI KARŞILIĞI İNŞAAT YAPIMI ÖN ÖDEMELİ KONUT SATIŞI VAADİ SÖZLEŞMELERİ
I. TAŞINMAZ (GAYRİMENKUL) SATIŞI VAADİ – ARSA PAYI KARŞILIĞI İNŞAAT YAPIMI SÖZLEŞMELERİ ............................................................ 219
01- Taşınmaz satışı vaadi, inşaat yapımı ve arsa payı karşılığı inşaat yapımı sözleşmeleri hangi hakları içerir? ............................................................................... 219
02- Taşınmaz satışı vaadi, inşaat yapımı ve arsa payı karşılığı inşaat yapımı sözleşmelerinin şekil yönünden geçerlilik şartı nedir? ............................................... 220 İçindekiler
xvi
03- Veli ile küçük çocuğun ortak olduğu taşınmazlarla ilgili olarak yapılacak taşınmaz satışı vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat yapımı sözleşmelerinde küçüğe kayyım atanması gerekir mi? ...................................................................................... 221
04- Taşınmaz satışı vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat yapımı sözleşmelerinde kullanılabilecek kimlikler hangileridir? ...................................................................... 222
05- Taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat yapımı sözleşmelerinin fotoğraflı olması gerekir mi? ....................................................................................... 223
06- Taşınmaz satış yetkisi içeren vekâletname ile satış vaadi sözleşmesi de yapılabilir mi? ............................................................................................................. 223
07- Taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat yapımı sözleşmelerinin taraflardan birinin istemi halinde tapu siciline şerh edilebilir mi? .............................. 224
08- Yabancılara ait taşınmaz satış vaadi sözleşmelerinin noterlikçe herhangi bir mercie bildirilmesi gerekir mi? ................................................................................... 224
09- Yapım işleri (arsa payı inşaat) sözleşmelerinde müteahhit yetki belgesi numarasının kullanılması gerekir mi? ......................................................................... 224
10- Taşınmaz satışı vaadi sözleşmesine ilişkin olarak bazı kanunlarda yer alan yasaklamalar ile bu sözleşmenin yapılabileceği ve yapılamayacağı durumlar hangileridir? ................................................................................................................ 225
11- 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamına giren tarım arazilerinin satış vaatleri yapılabilir mi? ............................................................ 238
a) İmar planı kapsamı dışında kalan veya imar planında tarımsal niteliği korunacak alanda yer alan tarla/bağ/bahçe/zeytinlik vb. tarımsal nitelik taşıyan taşınmazların satış vaatleri ..................................................................... 238
b) Köy yerleşik alan sınırları içerisinde olan tarımsal nitelikli taşınmazların satış vaatlerinin herhangi bir izin ve belge aranmadan yapılacağı ........................................................................................................... 239
c) Arazi toplulaştırma sahası ilân edilen yerlerde, arazi toplulaştırması işlemleri sonuçlanıncaya kadar arazi toplulaştırmasına konu arazilerin satış vaatlerinin, DSİ ’nin ve proje idaresinin izin vermesi halinde yapılabileceği: .................................................................................................... 240
12- Vatandaşlık edinimi amacıyla yapılacak gayrimenkul satış vaadi sözleşmelerinde dikkat edilecek hususlar .................................................................... 240
II. ÖN ÖDEMELİ KONUT SATIŞI VAADİ SÖZLEŞMELERİ ...................... 242
01- Ön ödemeli konut satış vaadi sözleşmelerinin şekli ve diğer hususlarda uyulması gereken genel hükümler nelerdir?................................................................ 242
02- Ön ödemeli konut satış sözleşmesine hangi taşınmazlar konu olabilir? ............... 243
03- Ön ödemeli konut satış sözleşmesi kimler arasında yapılabilir? ........................... 243
04- Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinde arsa sahibi ile yüklenicinin kendilerine düşecek bağımsız bölümleri bir başkasına satmayı vaat etmeleri
İçindekiler
xvii
halinde sözleşmenin ön ödemeli konut satış vaadi şeklinde yapılması gerekir mi? .............................................................................................................................. 244
05- Ön ödemeli konut satışı kaç şekilde yapılabilir? .................................................. 246
06- Yapı ruhsatı alınmadan ön ödemeli konut satış vaadi sözleşmesi yapılabilir mi? .............................................................................................................................. 246
07- Sözleşme kurulmadan en az bir gün önce tüketiciye ön bilgilendirme formunun verilmesinin zorunlu mudur? ..................................................................... 247
08- Ön ödemeli konut satış vaadi sözleşmesinde bulunması zorunlu bilgiler nelerdir? ...................................................................................................................... 247
09- Satıcı, hangi projelerde teminat gösterme zorundadır ve teminat olarak neleri gösterebilir? ...................................................................................................... 248
10- Satışa konu konutun net ve brüt alanlarının ne şekilde belirlenip sözleşmeye yazılacaktır? ................................................................................................................ 249
11- Konutun teslim süresi ne kadardır ve sözleşmede bu husus dikkate alınacak mıdır? .......................................................................................................................... 249
12- Cayma ve sözleşmeden dönme hakları ne kadar sürede kullanılmalıdır? ............ 250
TEMLİK (ALACAĞIN DEVRİ İŞLEMLERİ)
01- Genel olarak ......................................................................................................... 251
02- Alacağın devrinde genel olarak dikkate alınması gereken hususlar ..................... 251
03- Alacağın devri sözleşmesinin şekli ....................................................................... 253
04- Bağlı hakların geçişi ............................................................................................. 253
05- Alacağın devrinin (temlikin) ivazlı veya ivazsız (bedelli veya bedelsiz) şekilde yapılabileceği.................................................................................................. 254
06- Alacağın devrinin tamamlanması ile tüm hakların devir alana geçeceği .............. 255
07- Davanın değil, dava konusunun temlik edilebileceği ........................................... 255
08- Taşınmaz satış vaadi sözleşmesinden doğan hakkın da üçüncü bir kişiye temliki mümkün müdür?............................................................................................. 256
09- Maaş, ücret, emekli ikramiyesi, kıdem tazminatı ve benzeri alacakların temlike konu olup olamayacakları .............................................................................. 258
10- Alacağın devri işleminin istem halinde ilgililere tebliğ edileceği ......................... 260
11- Alacağın devri ile benzer nitelikte olan bazı işlemler ........................................... 260
MEVZUATLARINA GÖRE KURUM VE KURULUŞLARDA TEMSİL
I. GENEL AÇIKLAMA ...................................................................................... 263
TEMSİL ..................................................................................................................... 263
TEMSİL YETKİSİNİN BELİRLENMESİ ............................................................ 263
İHALE YETKİLİSİ, HARCAMA YETKİLİSİ ..................................................... 263
İçindekiler
xviii
KAMU KURUMU NİTELİĞİNDEKİ MESLEK KURULUŞLARI .................... 265
II. 4 SAYILI CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMESİNDE (CBK’DE) YER ALAN VE TÜZEL KİŞİLİĞİ BULUNMAYAN KURUMLAR, KURULUŞLAR ................................................................................................ 266
ADLİ TIP KURUMU .................................................................................................. 266
AFET VE ACİL DURUM YÖNETİMİ BAŞKANLIĞI ............................................. 266
AVRUPA BİRLİĞİ BAŞKANLIĞI ............................................................................ 266
CEZA İNFAZ KURUMLARI İLE TUTUKEVLERİ İŞYURTLARI KURUMU ...... 266
ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA MERKEZİ ........ 267
DARPHANE VE DAMGA MATBAASI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ........................... 267
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI ............................................................................... 267
GÖÇ İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ................................................................... 267
HARİTA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ............................................................................. 267
İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAŞKANLIĞI ....................................................................... 268
METEOROLOJİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ................................................................. 268
SEYİR, HİDROGRAFİ VE OŞİNOGRAFİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI ..................... 268
TAPU VE KADASTRO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ..................................................... 268
III. DİĞER KURUMLAR, KURULUŞLAR ........................................................ 269
– A –
ADALET BAKANLIĞI .............................................................................................. 269
AİLE VE SOSYAL HİZMETLER BAKANLIĞI ....................................................... 269
ATATÜRK ORMAN ÇİFTLİĞİ MÜDÜRLÜĞÜ ....................................................... 270
AVRUPA BİRLİĞİ EĞİTİM VE GENÇLİK PROGRAMLARI MERKEZİ BAŞKANLIĞI (TÜRKİYE ULUSAL AJANSI) ........................................................ 270
AVUKATLIK ORTAKLIĞI ........................................................................................ 271
– B –
BAROLAR .................................................................................................................. 272
BASIN İLAN KURUMU............................................................................................ 273
BELEDİYELER .......................................................................................................... 273
BELEDİYELER BİRLİĞİ (TBB) ............................................................................... 275
BORSALAR ............................................................................................................... 276
I – 6362 SAYILI SERMAYE PİYASASI KANUNUNA TABİ KAMBİYO VE KIYMETLİ MADENLERLE İLGİLİ BORSALAR ................................... 276
II – 5174 SAYILI TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ İLE ODALAR VE BORSALAR KANUNUNA TABİ OLAN TİCARET BORSALARI ..................................................................................................... 277
İçindekiler
xix
BÜYÜKŞEHİR BELEDİYELERİ SU VE KANALİZASYON GENEL MÜDÜRLÜKLERİ .................................................................................................... 277
– Ç –
ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI ................................................ 278
ÇANAKKALE SAVAŞLARI GELİBOLU TARİHİ ALAN BAŞKANLIĞI ............. 279
ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI ............................ 279
ÇELTİK KOMİSYONU ............................................................................................. 280
ÇİFTÇİ MALLARI KORUMA MECLİSİ (BAŞKANLIĞI) ..................................... 280
– D –
DERNEKLER ............................................................................................................ 282
DERNEK FEDERASYONLARI ............................................................................... 283
DERNEK KONFEDERASYONLARI ....................................................................... 284
DEVLET OPERA VE BALESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ......................................... 284
DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ (DSİ) ............................................... 285
DEVLET TİYATROLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ................................................. 286
DIŞİŞLERİ BAKANLIĞI .......................................................................................... 286
DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞI ............................................................................ 287
DONATMA İŞTİRAKİ VE GEMİ MÜDÜRÜ .......................................................... 288
DÖNER SERMAYELİ İŞLETMELER ...................................................................... 289
– E –
ECZACI ODALARI ................................................................................................... 290
ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI ..................................................... 291
ESNAF VE SANATKÂRLAR ODALARI ................................................................ 291
ESNAF VE SANATKÂRLAR ODALARI BİRLİKLERİ ......................................... 292
ESNAF VE SANATKÂRLAR FEDERASYONU ..................................................... 293
ESNAF VE SANATKÂRLAR KONFEDERASYONU (TESK) ............................... 294
ESNAF VE SANATKÂRLAR KREDİ VE KEFALET KOOPERATİFİ ................... 295
ETİ MADEN İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ........................................... 296
ETİ MADEN İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İŞLETMELERİ (MÜESSESELERİ) .................................................................................................... 297
– F –
FEDERASYONLAR (Bağımsız spor federasyonları) ................................................ 299
TÜRKİYE FUTBOL FEDERASYONU .................................................................... 299
TÜRKİYE TENİS FEDERASYONU ........................................................................ 300
İçindekiler
xx
FİKİR VE SANAT ESERLERİ KANUNU (5846 sayılı) UYARINCA KURULAN MESLEK BİRLİKLERİ VE FEDERASYONLAR ................................ 301
I. MESLEK BİRLİKLERİ ................................................................................. 301
II. MESLEK BİRLİKLERİ FEDERASYONLARI............................................ 303
FİNANSAL KURUMLAR BİRLİĞİ .......................................................................... 304
– G –
GEMİ KAPTANI ........................................................................................................ 305
GENÇLİK VE SPOR BAKANLIĞI ........................................................................... 306
– H –
HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI ........................................................................ 306
HELAL AKREDİTASYON KURUMU (HAK) ......................................................... 307
– I –
ISLAH AMAÇLI YETİŞTİRİCİ BİRLİKLERİ .......................................................... 308
– İ–
İÇİŞLERİ BAKANLIĞI ............................................................................................. 309
İFLAS İDARESİ ......................................................................................................... 310
İL GENEL İDARESİ .................................................................................................. 311
İL ÖZEL İDARESİ ..................................................................................................... 313
– K –
KALKINMA AJANSLARI ......................................................................................... 314
KAMU İKTİSADİ TEŞEBBÜSLERİ ......................................................................... 315
KAMU İKTİSADİ TEŞEBBÜSLERİ MÜESSESELERİ (İŞLETMELERİ) ............. 317
KARADENİZ EKONOMİK İŞBİRLİĞİ ÖRGÜTÜ İŞ KONSEYİ ULUSLARARASI SEKRETARYASI (KEİ) .............................................................. 318
KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ................................................................ 318
KIZILAY DERNEĞİ................................................................................................... 319
KOOPERATİFLER ..................................................................................................... 319
KÖYLER .................................................................................................................... 320
KÖYLERE HİZMET GÖTÜRME BİRLİKLERİ ...................................................... 322
KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLİ İŞLETMELERİ GELİŞTİRME VE DESTEKLEME İDARESİ BAŞKANLIĞI (KOSGEB) ............................................. 323
KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI ....................................................................... 324
İçindekiler
xxi
– M –
MADEN VE PETROL İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ (MAPEG) ........................ 324
MAHALLE MUHTARLIĞI ....................................................................................... 325
MAHALLİ İDARE BİRLİKLERİ .............................................................................. 326
MESLEKİ YETERLİLİK KURUMU (MYK) ........................................................... 327
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI ................................................................................... 328
MİLLİ PİYANGO İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ............................................. 328
MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI .............................................................................. 329
MİLLÎ SAVUNMA BAKANLIĞI AKARYAKIT İKMAL VE NATO POL TESİSLERİ İŞLETME BAŞKANLIĞI ...................................................................... 330
– N –
NÜKLEER DÜZENLEME KURUMU (NDK) ......................................................... 331
– O –
OKUL AİLE BİRLİKLERİ ........................................................................................ 332
ORGANİZE SANAYİ BÖLGELERİ (OSB) .............................................................. 334
ORGANİZE SANAYİ BÖLGELERİ ÜST KURULUŞU (OSBÜK) ......................... 336
ORMAN GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ............................................................................. 337
– Ö –
ÖLÇME, SEÇME VE YERLEŞTİRME MERKEZİ BAŞKANLIĞI (ÖSYM).......... 337
ÖZELLEŞTİRME İDARESİ BAŞKANLIĞI ............................................................. 338
ÖZEL ÖĞRETİM KURUMLARI .............................................................................. 339
– P –
PETROKİMYA HOLDİNG ANONİM ŞİRKETİ (PETKİM) .................................... 340
POSTA VE TELGRAF TEŞKİLATI ANONİM ŞİRKETİ (PTT) .............................. 341
PTT ACENTELİKLERİ ............................................................................................. 343
– S –
SAĞLIK BAKANLIĞI .............................................................................................. 343
SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLER ODALARI ........................................................................................ 344
SENDİKALAR ........................................................................................................... 345
I. İŞÇİ VE İŞVEREN SENDİKALARI İLE KONFEDERASYONLARI ........ 345
II. KAMU GÖREVLİLERİ SENDİKALARI VE KONFEDERASYONLARI ............................................................................... 346
İçindekiler
xxii
SİVİL HAVACILIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ............................................................ 347
SİYASİ PARTİLER ..................................................................................................... 348
SOSYAL GÜVENLİK KURUMU .............................................................................. 349
SPOR FEDERASYONLARI ...................................................................................... 351
SPOR KULÜPLERİ .................................................................................................... 351
SPOR TOTO TEŞKİLAT BAŞKANLIĞI ................................................................... 352
SULAMA BİRLİKLERİ ............................................................................................. 353
– T –
TARIM KREDİ KOOPERATİFLERİ VE BİRLİKLERİ ............................................ 353
I. TARIM KREDİ KOOPERATİFİ .................................................................... 353
II. TARIM KREDİ KOOPERATİFLERİ BÖLGE BİRLİĞİ .............................. 355
III. TARIM KREDİ KOOPERATİFLERİ MERKEZ BİRLİĞİ ......................... 356
TARIM SATIŞ KOOPERATİF VE BİRLİKLERİ ...................................................... 358
I. TARIM SATIŞ KOOPERATİFİ ...................................................................... 358
II. TARIM SATIŞ KOOPERATİF BİRLİĞİ ...................................................... 359
TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU ........................... 361
TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI ........................................................................... 362
TARIMSAL ÜRETİCİ BİRLİKLERİ ......................................................................... 362
TİCARET BAKANLIĞI ............................................................................................. 366
TOHUMCULUK KANUNUNA TABİ BİRLİKLER ................................................. 366
I. ALT BİRLİKLER ........................................................................................... 366
II. TÜRKİYE TOHUMCULAR BİRLİĞİ ......................................................... 367
TOPLU KONUT İDARESİ BAŞKANLIĞI (TOKİ) .................................................. 368
TÜRK AKREDİTASYON KURUMU (TÜRKAK) ................................................... 369
TÜRK DİŞ HEKİMLERİ ODALARI VE BİRLİĞİ ................................................... 370
I. TÜRK DİŞ HEKİMLERİ ODALARI ............................................................ 370
II. TÜRK DİŞ HEKİMLERİ BİRLİĞİ .............................................................. 371
TÜRK ECZACILAR BİRLİĞİ ................................................................................... 372
TÜRK İŞBİRLİĞİ VE KOORDİNASYON AJANSI BAŞKANLIĞI (TİKA) ........... 372
TÜRK MÜHENDİS VE MİMAR ODALARI ............................................................ 373
TÜRK MÜHENDİS VE MİMAR ODALARI BİRLİĞİ ............................................ 374
TÜRK PATENT VE MARKA KURUMU (TÜRKPATENT) ..................................... 375
TÜRK STANDARTLARI ENSTİTÜSÜ (TSE) .......................................................... 376
TÜRK TABİPLER BİRLİĞİ VE TABİP ODALARI .................................................. 377
I. TÜRK TABİPLER BİRLİĞİ .......................................................................... 377
İçindekiler
xxiii
II. TABİP ODALARI ......................................................................................... 377
TÜRK VETERİNER HEKİMLERİ BİRLİĞİ VE VETERİNER HEKİM ODALARI .................................................................................................................. 378
I. TÜRK VETERİNER HEKİMLERİ BİRLİĞİ ................................................ 378
II. VETERİNER HEKİM ODALARI................................................................ 379
TÜRKİYE BANKALAR BİRLİĞİ ............................................................................ 380
TÜRKİYE BAROLAR BİRLİĞİ ............................................................................... 380
TÜRKİYE BİLİMLER AKADEMİSİ (TÜBA) ......................................................... 381
TÜRKİYE BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA KURUMU ..................... 382
Mevzuat ...................................................................................................................... 383
TÜRKİYE DİYANET VAKFI .................................................................................... 384
TÜRKİYE ENERJİ, NÜKLEER VE MADEN ARAŞTIRMA KURUMU (TENMAK) ................................................................................................................ 385
TÜRKİYE HUDUT VE SAHİLLER SAĞLIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ................. 386
TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBÎ CİHAZ KURUMU ....................................................... 387
TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU (TÜİK) ............................................................. 388
TÜRKİYE İŞ KURUMU (İŞKUR) ............................................................................ 388
TÜRKİYE KATILIM BANKALARI BİRLİĞİ ......................................................... 389
TÜRKİYE KIZILAY DERNEĞİ (KIZILAY) ............................................................ 390
TÜRKİYE NOTERLER BİRLİĞİ ............................................................................. 391
TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ İLE ODALAR VE BORSALAR ............................................................................................................... 392
I. ODALAR ....................................................................................................... 393
II. TİCARET BORSALARI .............................................................................. 393
III. TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ (TOBB) ........................ 394
TÜRKİYE RADYO-TELEVİZYON KURUMU (TRT) ............................................ 395
TÜRKİYE SAĞLIK ENSTİTÜLERİ BAŞKANLIĞI (TÜSEB) ............................... 396
TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLER ODALARI BİRLİĞİ ............................................................. 397
TÜRKİYE SERMAYE PİYASALARI BİRLİĞİ (TSPB) .......................................... 398
TÜRKİYE SİGORTA, REASÜRANS VE EMEKLİLİK ŞİRKETLERİ BİRLİĞİ ..................................................................................................................... 399
TÜRKİYE SU ENSTİTÜSÜ ...................................................................................... 400
TÜRKİYE ŞEKER FABRİKALARI ANONİM ŞİRKETİ ........................................ 401
TÜRKİYE YAZMA ESERLER KURUMU BAŞKANLIĞI ...................................... 401
İçindekiler
xxiv
– U –
ULAŞTIRMA VE ALTYAPI BAKANLIĞI ............................................................... 402
– Ü –
ÜNİVERSİTELER ...................................................................................................... 403
I. YÜKSEKÖĞRETİM KURULU ..................................................................... 403
II. DEVLET ÜNİVERSİTELERİ ...................................................................... 404
III. VAKIF ÜNİVERSİTELERİ – MESLEK YÜKSEK OKULLARI ............... 404
– V –
VAKIFLAR ................................................................................................................. 405
VAKIFLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ........................................................................ 406
VİLAYETLER BİRLİĞİ ............................................................................................. 407
– Y –
YURTDIŞI TÜRKLER VE AKRABA TOPLULUKLAR BAŞKANLIĞI................. 408
– Z –
ZİRAAT ODALARI VE ZİRAAT ODALARI BİRLİĞİ ............................................ 409
I. ZİRAAT ODALARI ....................................................................................... 409
II. ZİRAAT ODALARI BİRLİĞİ ...................................................................... 410
TEMSİL– (İRADİ TEMSİL) VEKÂLET
GENEL OLARAK – KANUNİ VE İRADİ TEMSİLCİ ........................................ 411
SIK SORULAN SORULAR ..................................................................................... 411
01- Temsil belgesine (vekâletnameye), verilen yetkinin geri alınamayacağına ilişkin bir koşul ya da kayıt konulabilir mi? ................................................................ 411
02- Yetkisiz temsilde, işlemin temsil olunanı bağlaması için ne şekilde işlem yapılmalıdır? ............................................................................................................... 412
03- Vekâletin kapsamı nasıl belirlenmelidir? .............................................................. 412
04- Tek ya da birlikte vekâlet verilmesinde dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir? ...................................................................................................................... 413
05- Aynı kişinin, sözleşme taraflarının temsilcisi (vekili) olması halinde, bu vekil bütün taraflar adına işlem yapabilir mi? ............................................................. 415
06- Temsilci (vekil), bizzat kendisiyle sözleşme yapabilir mi? ................................... 416
07- Kısıtlılar adına vasilerin vekâlet vermesi halinde izin alınması gerekir mi? ............ 418
08- Boşanma davası ile ilgili olarak kısıtlının mı yoksa vasinin mi vekâlet vermesi gerekir? .......................................................................................................... 419
İçindekiler
xxv
09- Ayırt etme gücüne sahip küçükler ve kısıtlılar tarafından bizzat vekâletname verilebilir mi? ............................................................................................................. 420
10- Çocuk adına açılacak nafaka davalarıyla ilgili olarak, küçüğe fiilen bakan ana veya baba vekâlet verebilir mi? ............................................................................ 420
11- Vasiyeti yerine getirme (tenfiz) görevlisi, bu göreviyle ilgili olarak vekâlet verebilir mi? ................................................................................................................ 421
12- Ölümden ya da kısıtlanmadan sonra geçerli olmak üzere vekâlet verilebilir mi? .............................................................................................................................. 421
13- Kişiye sıkı sıkıya bağlı haklardan hangileri için vekâlet verilebilir? (İradi temsil yoluyla yapılabilecek ve yapılamayacak işlemler hangileridir?) ..................... 421
14- Özel yetki verilmedikçe vekillerin yapamayacağı işlemler .................................. 423
15- Vekâletle yapılamayacak işler hangileridir? ......................................................... 424
16- Bazı vekâletnamelere eklenmesi gereken dayanak belgeler nelerdir? .................. 425
17- Fotoğraf yapıştırılması gereken vekâletnameler hangileridir ve fotoğraf yapıştırılmasında nelere dikkat edilmesi gerekir? ....................................................... 427
18- Vekil tayin edilen kişinin T.C. kimlik numarası ve adres bilgilerine yer verilmesi gerekir mi? .................................................................................................. 430
19- Vekâletnamelerde yetkilerin bir başkasına devri (tevkil) yetkisi verilmesinde dikkat edilecek hususlar nelerdir?............................................................................... 431
20- Süreli ya da şarta bağlı vekâletnameler yapılabilir mi? ........................................ 432
BAZI İŞLEMLERLE İLGİLİ VEKÂLETNAMELER ........................................ 433
21- Taşınmaz satış yetkisi bulunan vekâletname ile satış vaadi de yapılabilir mi? ..... 433
22- Resmi senetle vakıf kurma işleminin temsilci aracılığı ile yapılması halinde vekâlette yer alması zorunlu bilgiler nelerdir? ............................................................ 433
23- Çek hesabı sahibi gerçek kişi, kendisi adına çek düzenlemek üzere bir başkasını temsilci veya vekil olarak tayin edebilir mi? .............................................. 433
24- Vekil sıfatıyla idareleri temsile yetkili kişilerin listelerinin ibrazı halinde noterliklerde işlem yapılabilir mi? .............................................................................. 434
25- Sendikaların verdikleri “Yetki Belgesi” ile sendikalar adına noterliklerde işlem yapılabilir mi? ................................................................................................... 434
26- Hacizli veya rehinli olan veya mülkiyetin saklı tutulması kaydıyla satışı yapılan araçların yurtdışına çıkarılmaları için vekâletname verilebilir mi? ................ 434
27- “Yetki Belgesi” – “Bayilik Belgesi” gibi belgeler vekâletname niteliğinde midir? .......................................................................................................................... 435
28- Yabancı uyrukluların taşınmaz alımı ile ilgili olarak verecekleri vekâletnamelerle ilgili olarak noterlikçe bir araştırma yapılması gerekir mi? ............ 435
29- Yabancı tüzel kişiliği haiz ticaret şirketleri dış temsilciliklerimizde vekâlet verebilirler mi? ........................................................................................................... 436
İçindekiler
xxvi
30- Resmi dairelerdeki işlerin takibi için avukat olmayan kişilere de vekâlet verilebilir mi? .............................................................................................................. 436
31- Engelli araçlarının yurt dışına çıkarılması için düzenlenecek vekaletnamelerde dikkat edilmesi gereken husus ........................................................ 436
ARAÇ ALIM/SATIM VEKÂLETNAMELERİ...................................................... 437
32- Araç alım ve satımına ilişkin vekâletnamelerde hangi kimlikler kullanılabilir? .............................................................................................................. 437
33- Araç alım/satım vekâletnamelerinde sadece plakanın yazılmış olması halinde alım/satım işleminin yapılabilir mi? ............................................................... 438
34- Araç satımına yetki veren vekâletnamelerde, açık yetki bulunmadığı takdirde aracın parçalarının ayrı olarak satışı da yapılabilir mi? ................................. 438
AVUKAT VEKÂLETNAMELERİ .......................................................................... 438
35- Avukatların birlikte çalışması ya da avukatlık ortaklığı durumunda verilecek vekâletnamelerde dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir? .................................... 438
36- Avukat yanında ücretli çalışan avukata vekâlet verilmesinde dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir? ........................................................................................... 439
37- Avukat vekâleti verenlere, adlî sicil kaydı ile nüfus kayıt örneğini alabilmeleri hususunda yetki verip vermeyeceklerinin hatırlatılması gerekir mi? ...... 440
38- Avukat vekâletnamelerinde ahzu kabz (hükmolunan şeyi teslim almak) için özel yetki verilmesi icap eder mi? Vekâleti veren kişilere bu yetkinin verilip verilmediğinin sorulması gerekir mi? .......................................................................... 440
39- Avukat veya avukatlık ortaklığı tarafından verilen yetki belgelerinde dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir? ............................................................................ 441
40- Avukat stajyerleri noterlikte işlem yapabilirler mi ve kendilerine yetki belgesi verilebilir mi? .................................................................................................. 441
41- Avukat tutma yetkisi dava açma yetkisini de kapsar mı? ...................................... 442
42- Avukatların onayladıkları vekâletname örneklerinin noterliklerde kullanılıp kullanılamayacağı ve konuya ilişkin 14 numaralı birleştirilmiş genelge hakkında görüş ............................................................................................................................ 442
43- Avukatlarca ilgili mercilere sunulan vekâletnameler ile noterlik işlem örneklerine dayanak olarak eklenen vekâletnamelere pul yapıştırılması zorunlu mudur? ........................................................................................................................ 446
44- Avukat olmayan kişilere “hukuk danışmanı” sıfatıyla vekâletname verilebilir mi? ............................................................................................................................... 446
45- Avukatlık yetkileri ile avukat olmayan kişi veya kişilere vekâletname verilebilir mi? .............................................................................................................. 447
İçindekiler
xxvii
TAPU İŞLEMLERİNDE KULLANILACAK VEKÂLETNAMELER ............... 447
46- Tapu işlemleri için verilecek vekâletnamelerde kullanılabilecek kimlikler hangileridir? ................................................................................................................ 447
47- Tapu işlemleri için yapılacak vekâletnamelerin tamamının asıl olarak düzenlenmesi zorunlu mudur? .................................................................................... 449
48- Tapu işlemleri için veliler tarafından verilen vekâletnamelerde "yapılacak işlemin 4721 sayılı Türk Medeni Kanun’un 327 ve 356’ncı maddelerindeki amaca ilişkin olmadığına" dair bir ibare konulması gerekir mi? .............................. 449
49- İntifa hakkı sahibinin, bu hakkından feragatine ilişkin düzenlenecek vekâletnamelerde hangi beyana yer verilmesi gerekir? .............................................. 450
DİĞER BAZI KURUMLARIN İŞLEMLERİNDE KULLANILACAK VEKÂLETNAMELER ............................................................................................ 450
50- Gümrük idarelerindeki işler için hangi tür vekâletnameler verilebilir? ................ 450
51- Silah ve mermi alımı ve işlemleri için kimlere vekâlet verilebilir? ...................... 451
52- Belediye başkanları tarafından verilecek vekâletnamelerde dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir? .......................................................................................... 452
53- Sosyal Güvenlik Kurumu işlemleriyle ilgili vekâletnamelerde hangi ifadeye yer verilmelidir? ......................................................................................................... 453
VEKÂLETİN SONA ERMESİ ................................................................................ 454
54- Tarafların iradesiyle sona erdirme durumunda nelere dikkat edilmelidir? ........... 454
55- Vekâletnamelerde on yıllık bir süre sınırlaması var mıdır? .................................. 456
56- Vekil tarafından yetkilendirilmiş alt vekil kimin tarafından azledilebilir? ........... 456
57- Temsil yetkisi, hangi durumlarda kendiliğinden sona erer? ................................. 456
58- Velayet altındaki küçük adına veli tarafından verilen vekâlet, küçüğün reşit olması ile sona erer mi? .............................................................................................. 457
VELAYET, VESAYET, KAYYIMLIK VE YASAL DANIŞMANLIK
I. VELAYET .............................................................................................................. 459
01- Genel hükümler – Kimler velayet altında bulunur?.............................................. 459
02- Genel hükümler – Velayet hakkı kimler tarafından ve ne şekilde kullanılır? ....... 459
03- Boşanma nedeniyle çocuğun velayetinin verildiği anne ya da babanın ölmesi halinde, çocuğun velayeti doğrudan sağ kalan anne ya da babaya geçer mi? ............. 460
04- Ana ve babanın evli olmaması halinde çocuğun velisi olan annenin; küçük, kısıtlı veya ölmüş olması ya da velâyetin kendisinden alınması halinde velayet doğrudan babaya geçer mi? ........................................................................................ 461
05- Tanıma halinde, babanın soyadını alan ve baba nüfusuna kaydedilen çocuğun velisi kimdir? ................................................................................................ 461
İçindekiler
xxviii
06- Ergin çocukların kısıtlanması halinde vesayet ve velayet hükümlerinden hangisi uygulanacaktır? ............................................................................................... 461
07- Velilerin de TMK 462, 463’üncü maddelerde sayılan işlemler için hâkimden izin almaları gerekir mi? ............................................................................................. 462
08- Velinin, çocuğun mallarını satması için hâkimden izin alması gerekir mi? .......... 463
09- Velinin, velayeti altındaki kişi adına yapamayacağı işlemler hangileridir? .......... 463
10- Çocuk ile ana ve baba arasında yapılacak hukuki işlemlerde ya da yasal temsilci ile küçüğün menfaatinin çatışması halinde kayyım atanması gerekir mi? ..... 464
11- Veliler tarafından tapu işlemleri için verilen vekâletnamelerde "yapılacak işlemin TMK’nin 327 ve 356’ncı maddelerindeki amaca ilişkin olmadığına" dair bir ibare konulması gerekir mi? .................................................................................. 465
12- Velayet altındaki küçük için veli tarafından verilen vekâlet, küçüğün reşit olması ile kendiliğinden sona erer mi? ........................................................................ 465
13- Velâyet altındaki çocuk aile adına hukuki işlem yapabilir mi? ............................. 467
II. VESAYET ............................................................................................................. 467
01- Vesayet türleri ....................................................................................................... 467
02- Genel hükümler ..................................................................................................... 468
03- İki yıllık sürenin dolması halinde vasinin görevi kendiliğinden sona erer mi? ..... 469
04- Kısıtlanan ve velâyet altında bırakılan ergin çocuklarda da iki yıllık sürenin dolması halinde velinin görevi kendiliğinden sona erer mi? ....................................... 469
05- Kısıtlama kararının kesinleşmesi gerekir mi? ....................................................... 470
06- Ergin çocukların kısıtlanması halinde vesayet ve velayet hükümlerinden hangisi uygulanacaktır? ............................................................................................... 472
07- Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişinin kısıtlanması koşulları ve noterliklerde yapılacak uygulama ............. 472
08- Vesayet altına alınmış hükümlünün koşullu salıverilmesi halinde kısıtlılık durumu sona erer mi? .................................................................................................. 475
09- Denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına karar verilen hükümlülerin kısıtlılık durumu sona erer mi? .................................................................................... 476
10- Bir tüzel kişinin temsilcisi de olan kişinin kısıtlanması durumunda kendisine atanan vasinin tüzel kişiyi temsil edemeyeceği, tüzel kişi adına işlem yapamayacağı .............................................................................................................. 477
11- Yabancı mahkemelerce verilen kısıtlılık kararları noterliklerde doğrudan uygulanabilir mi? ........................................................................................................ 478
12- Boşanma davası ile ilgili olarak kısıtlı mı yoksa vasi mi vekâlet verecektir? ....... 479
13- Vekilin veya vekâlet verenin kısıtlandığının anlaşılması halinde vekilin görevi devam eder mi? ................................................................................................ 480
İçindekiler
xxix
III. KAYYIMLIK ..................................................................................................... 480
01- TMK hükümlerine göre kaç tür kayyımlık vardır ve kayyım hakkında hangi hükümler uygulanır? ................................................................................................... 480
02- Kayyım atanmasının gerekip gerekmeyeceğinin hakim tarafından değerlendirileceği ....................................................................................................... 480
03- Temsil kayyımlığını gerektiren hâller nelerdir? .................................................... 481
04- Yönetim kayyımlığını gerektiren hâller nelerdir? ................................................ 482
05- Diğer kanunlarda yer alan kayyımlıklar ............................................................... 483
IV. YASAL DANIŞMANLIK ................................................................................... 484
01- Yasal danışmanın hukuki durumu ......................................................................... 484
02- Hangi işler için yasal danışman atanacağı ve bu işleri yasal danışmanın tek başına yapıp yapamayacağı ........................................................................................ 484
03- Kendisine yasal danışman atanan kişinin noterlikte vekâlet vermesi durumunda yasal danışmanın görüşünün alınması gerekir mi? .................................. 486
04- Taşınır malların alımı, satımı ve rehin edilmesi ile ilgili işlerde yasal danışmanın görüşünün (muvafakatinin) alınmayacağı ve bunun istisnası .................. 486
DİĞER BAZI İŞLEMLER İLE İLGİLİ AÇIKLAMALAR
01- İHBARNAME, İHTARNAME EKİNDE FATURA ASLI GÖNDERİLEBİLİR Mİ? ........................................................................................... 487
02- İMZA SİRKÜLERİ – AVUKATLIK ORTAKLIKLARINDA ............................. 487
03- İMZA SİRKÜLERİ – MÜŞTEREK TEMSİLDE TEMSİLCİLERİN MUTLAKA BİRLİKTE YAPTIRMALARI GEREKMEDİĞİ, AYRI AYRI DA YAPILABİLECEĞİ .................................................................................................... 488
04- HACİZLİ TAŞINIR MALLARIN KİRA VE REHİN İŞLEMLERİNE KONU EDİLİP EDİLEMEYECEĞİ .......................................................................... 489
05- SÖZLEŞME- GENEL HÜKÜMLER .................... ÖN SÖZLEŞME – BORCUN ÜSTLENİLMESİ – BORCA KATILMA SÖZLEŞMENİN DEVRİ – SÖZLEŞMEYE KATILMA ....................................................................................... 490
06- SÖZLEŞME – EVLAT EDİNME ÖNCESİ GEÇİCİ BAKIM SÖZLEŞMESİ ............................................................................................................ 493
07- SÖZLEŞME – GEMİ SİCİLİNE KAYITLI GEMİLERİN MÜLKİYETİNİN DEVRİNE İLİŞKİN SÖZLEŞMELER İLE GEMİLERLE İLGİLİ NOTERLİK İŞLEMLERİNE KONU DİĞER HUSUSLAR .......................................................... 495
08- SÖZLEŞME – İHALE SÖZLEŞMELERİ ........................................................... 498
09- SÖZLEŞME – İNANÇ SÖZLEŞMESİ ................................................................ 499
10- SÖZLEŞME – KULLANIM ÖDÜNCÜ (ARİYET) SÖZLEŞMESİ ................... 503
11- SÖZLEŞME – MÜLKİYETİN SAKLI TUTULMASI SÖZLEŞMESİNDE ALICI ÜÇÜNCÜ BİR KİŞİYE SATIŞ YAPABİLİR Mİ? ........................................... 504
İçindekiler
xxx
12- SÖZLEŞME – KOOPERATİF PAYININ DEVRİNE İLİŞKİN SÖZLEŞME ...... 505
13- SÖZLEŞME – RUHSAT DEVRİNE İLİŞKİN SÖZLEŞMELER NOTERLİKLERDE YAPILABİLİR Mİ? ................................................................... 506
14- ŞİRKET – KOLLEKTİF ŞİRKETTE PAYIN DEVRİ ......................................... 507
15- ŞİRKET – LİMİTED ŞİRKET .................... PAY DEVRİ, PAY DEVRİ VAADİ, ORTAKLARIN MUVAFAKATİ VE DEVİR SÖZLEŞMESİNİN FESHİ PAY ÜZERİNDE İNTİFA VE REHİN HAKKI KURULMASI ......................................... 507
16- ŞİRKET – ANONİM ŞİRKETTE PAYLARIN DEVRİ ....................................... 510
17- ŞİRKET – ANONİM ŞİRKETTE PAYLARIN REHNİ ....................................... 512
18- ŞİRKET – BELEDİYELER VE DİĞER MAHALLİ İDARELER İLE BUNLARIN KURDUKLARI BİRLİKLER TARAFINDAN KURULU ŞİRKETLERİN TAMAMININ VEYA BİR KISIM PAYLARININ BAĞIŞ YOLUYLA ALINMASI ............................................................................................. 514
19- YABANCI DİLDE YAZILI BELGELERİN ÇEVİRİSİ YAPILMADAN İŞLEME EKLENİP EKLENEMEYECEĞİ ................................................................ 515
20- BİRKAÇ DİLDE YAZILMIŞ BELGENİN ÖRNEĞİNİN VERİLMESİNDE NE ŞEKİLDE HAREKET EDİLECEKTİR? .............................................................. 516
21- SİGORTACILIK YAPAN KURUM VEYA KURULUŞLARDAN YA DA GÜVENCE HESABINDAN TALEP EDİLECEK TAZMİNAT ALACAĞININ TAKİP, TAHSİL VE DEVRİ ....................................................................................... 516