İÇİNDEKİLER
ÖN SÖZ ......................................................................................................................................... i
İÇİNDEKİLER ...........................................................................................................................iii
KISALTMALAR ........................................................................................................................ xi
Birinci Bölüm ADLİ OLAY -SORUŞTURMA -İDDİANAME
A. GENEL GİRİŞ VE İLKELER ................................................................................................. 3
I. GENEL GİRİŞ .......................................................................................................................... 3
a. SORUŞTURMADA TEMEL TAVSİYELER .......................................................... 3
b. CEZA MUHAKEMESİ SİSTEMATİĞİ ................................................................ 13
II. KAPSAM ................................................................................................................................ 20
III. TANIMLAR ........................................................................................................................... 32
B. CEZA YARGILAMASI İLKELERİ .................................................................................... 47
I. GENEL OLARAK ................................................................................................................ 47
II. CEZA YARGILAMASINDA İNSAN HAKLARI VE MUHAKEME İLKELERİ ... 52
a. İNSAN HAKLARI ...................................................................................................... 52
1. KİŞİ DOKUNULMAZLIĞI ............................................................................. 53
2. KİŞİ HÜRRİYETİ VE GÜVENLİĞİ ............................................................. 53
3. KANUN ÖNÜNDE EŞİTLİK ........................................................................ 54
4. DİN VE VİCDAN HÜRRİYETİ .................................................................... 54
5. DÜŞÜNCE VE KANAAT HÜRRİYETİ ...................................................... 54
6. MÜLKİYET HAKKI......................................................................................... 54
b. CEZA MUHAKEMESİNİN İLKELERİ ................................................................ 55
1. HUKUK DEVLETİ İLKESİ ............................................................................ 55
2. İŞKENCE YASAĞI ........................................................................................... 55
3. İNSAN HAYSİYETİNİN KORUNMASI (DOKUNULMAZLIĞI) İLKESİ ................... 56
4. ADİL DÜRÜST YARGILAMA İLKESİ ....................................................... 56
5. BAĞIMSIZ VE TARAFSIZ HAKİM İLKESİ ............................................. 57
6. MERAM ANLATMA İLKESİ........................................................................ 57
7. ŞÜPHEDEN SANIK YARARLANIR İLKESİ ........................................... 57
c. KOVUŞTURMA MECBURİYETİ-DAVASIZ YARGILAMA OLMAZ VE DİĞER İLKELER........................ 57
1. KOVUŞTURMA MECBURİYETİ İLKESİ- MAKSADA VE MASLAHATA UYGUNLUK İLKESİ ................. 58
2. DAVASIZ YARGILAMA OLMAZ İLKESİ ................................................ 59
3. VASITASIZLIK İLKESİ ................................................................................. 59
4. SÖZLÜLÜK İLKESİ-YAZILILIK İLKESİ .................................................. 60
5. HALKA AÇIKLIK İLKESİ ............................................................................. 60
6. ÖZEL HAYATIN GİZLİLİĞİ İLKESİ ......................................................... 60
7. MADDÎ GERÇEĞİN ARAŞTIRILMASI İLKESİ ..................................... 61
C. SORUŞTURMA ..................................................................................................................... 62
I. GENEL OLARAK SORUŞTURMA YETKİSİ VE GÖREVİ ...................................... 62
a. SORUŞTURMA YETKİSİ ....................................................................................... 62
b. SORUŞTURMA GÖREVİ ........................................................................................ 66
II. SORUŞTURMA KAVRAMI VE SAFHALARI ............................................................. 66
a. GENEL OLARAK KAVRAMI ................................................................................ 66
b. SORUŞTURMA KAVRAMI VE ÖZELLİKLERİ ............................................... 68
1. SORUŞTURMANIN ÖZELLİKLERİ .......................................................... 68
2. SUÇLARA EL KOYMA GÖREVİ ................................................................. 71
3. SUÇUN ÖĞRENİLMESİ ................................................................................ 72
aa. Önleyici Kolluk Hizmetleri Sırasında İhbar............................. 75
bb. Adlî Görevlerin Yapılması Esnasında İhbar ............................ 76
4. İHBAR YÜKÜMLÜLÜĞÜ GETİREN MEVZUAT HÜKÜMLERİ ...... 77
5. İHBAR KAYDINDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR ............................. 80
III. KORUMA TEDBİRLERİ .................................................................................................. 81
a. GENEL OLARAK KORUMA TEDBİRLERİ ...................................................... 81
b. KORUMA TEDBİRLERİNİN KISA AÇIKLAMALARI ................................... 82
1. YAKALAMA ...................................................................................................... 82
2. GÖZALTINA ALMA ....................................................................................... 84
3. ARAMA .............................................................................................................. 85
4. EL KOYMA ........................................................................................................ 87
5. TUTUKLAMA .................................................................................................. 88
6. ADLİ KONTROL ............................................................................................. 89
7. İLETİŞİMİN DENETLENMESİ .................................................................. 90
8. GİZLİ SORUŞTURMACI ............................................................................... 91
9. TEKNİK ARAÇLARLA İZLEME ................................................................. 92
IV. OLAY YERİ İNCELEME-KEŞİF-BEDEN MUAYENESİ-ÖLÜ MUAYENE-OTOPSİ-BİLGİ BELGE-DELİLLER................ 93
a. OLAY YERİ İNCELEME .......................................................................................... 93
b. KEŞİF VE YER GÖSTERME .................................................................................. 97
1. KEŞİF .................................................................................................................. 97
2. YER GÖSTERME ............................................................................................. 99
c. ÖLÜ MUAYENE VE OTOPSİ ............................................................................. 101
d. BİLGİ BELGE VE DELİLLER ............................................................................. 104
e. BEDEN MUAYENESİ İNCELEME FİZİK KİMLİK TESBİTİ ................... 107
D. İDDİANAME ...................................................................................................................... 110
I. KAMU DAVASINA HAZIRLIK .................................................................................... 110
a. SORUŞTURMA YAPILMASINA YER OLMADIĞI KARARI ..................... 110
b. KOVUŞTURMAYA YER OLMADIĞINA DAİR KARAR ............................. 111
II. İDDİANAME ..................................................................................................................... 114
a. İDDİANAME NEDİR ............................................................................................ 115
b. İDDİANAMENİN MADDİ VE ŞEKLİ DELİLLERİ....................................... 117
1. İDDİANAME DELİL İLİŞKİSİ VE SANİK LEHİNE DELİLLER .... 117
2. İDDİANAMEDE GÖZALTI VE TUTUKLAMA BİLGİLERİ İLE UYGULANMASI İSTENEN CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRİ ......... 118
c. İDDİANAME DÜZENLENMESİNİN SONUÇLARI ..................................... 119
1. İDDİANAMENİN KABULÜ KARARI İLE BİRLİKTE KOVUŞTURMA EVRESİ BAŞLAR .......................................................... 119
2. DÜZENLENEN İDDİANAME İLE YARGILAMANIN SINIRLARI BELİRLENİR .......................................................................... 120
3. DÜZENLENEN İDDİANAME İLE HUKUKİ KESİNTİ MEYDANA GELİR ....................................................................................... 121
IV. İADE..................................................................................................................................... 122
a. GENEL OLARAK İADE NEDİR ......................................................................... 122
b. İDDİANAMENİN İADE ŞARTLARI NELERDİR ......................................... 123
c. İDDİANAMENİN İADE GEREKTİRMEYEN HUSUSLARI ...................... 125
d. İDDİANAMENİN İADE EDİLEMEYECEĞİ HALLER ................................ 127
İkinci Bölüm DAVA -KOVUŞTURMA -DURUŞMA
A. DAVA .................................................................................................................................... 133
I. İDDİANAMENİN KABULÜ .......................................................................................... 133
a. GENEL OLARAK KOVUŞTURMA EVRESİ ................................................... 133
b. İDDİANAMENİN KABULÜ VE UYGULAMASI ............................................ 141
1. ÖRNEK BİR İDDİANAME ......................................................................... 143
2. İDDİANAME KABUL KARAR ÖRNEĞİ ................................................ 145
3. TENSİP-HEDEF SÜRE ............................................................................... 146
II. MUHAKEMENİN YÜRÜYÜŞÜNE İLİŞKİN İNSAN HAKLARI ......................... 149
a. İSNADI VE HAKLARI ÖĞRENME HAKKI ..................................................... 150
1. İSNADI ÖĞRENME HAKKI....................................................................... 150
2. HAKLARI ÖĞRENME HAKKI .................................................................. 150
3. HAK ARAMA HAKKI .................................................................................. 151
4. MASUMLUK KARİNESİ ............................................................................. 151
5. KİMSE KENDİSİNİ VE YAKINLARINI SUÇLANDIRICI BEYANLARDA BULUNMAYA ZORLANAMAZ İLKESİ .................. 151
b. CEZA SORUMLULUĞUNUN ŞAHSÎLİĞİ VE KANUNÎLİĞİ İLKESİ ...... 151
1. KİMSENİN BAŞKASININ FİİLİNDEN DOLAYI YARGILANMAMASI HAKKI .................................................................... 151
2. KANUNDA SUÇ OLARAK GÖSTERİLMEMİŞ BİR FİİLDEN DOLAYI
TAKİBATA UĞRAMAMA VE KANUNDA ÖNGÖRÜLMEMİŞ BİR CEZAYA ÇARPTIRILMAMA HAKKI ....... 151
c. SAVUNMA VE YARGILANMA HAKKI ........................................................... 152
1. SAVUNMA HAKKI ....................................................................................... 152
2. KANUNÎ-OLAĞAN-TABİİ HÂKİM TARAFINDAN YARGILANMA HAKKI................................................................................ 153
3. TERCÜMAN HAKKI .................................................................................... 153
4. MAKÛL SÜRE İÇİNDE YARGILANMA HAKKI.................................. 153
d. TEMEL HAK VE HÜRRİYETLERİN KORUNMASI VE DENETİM MUHAKEMESİNE BAŞVURMA HAKKI ................... 153
1. TEMEL HAK VE HÜRRİYETLERİN KORUNMASI HAKKI ........... 153
2. DENETİM MUHAKEMESİNE BAŞVURMA HAKKI ......................... 154
B. KOVUŞTURMA .................................................................................................................. 155
I. CEZA MUHAKEMESİNİN YÜRÜYÜŞÜ .................................................................... 155
a. CEZA MUHAKEMESİ HUKUKU ....................................................................... 155
II. HÂKİMİN DAVAYA BAKAMAMASI VE REDDİ ................................................... 158
a. HÂKİMİN DAVAYA BAKAMAYACAĞI HÂLLER ....................................... 158
b. HÂKİMİN REDDİ SEBEPLERİ VE RET İSTEMİNDE BULUNABİLECEKLER ................................. 160
c. HÂKİMİN ÇEKİNMESİ VE İNCELEME MERCİİ ........................................ 162
C. DURUŞMA .......................................................................................................................... 164
I. GENEL OLARAK DURUŞMA ...................................................................................... 164
II. MAHKEMENİN YÜRÜYÜŞÜNE İLİŞKİN İNSAN HAKLARI ............................ 171
a. GENEL OLARAK .................................................................................................... 171
b. AÇIK VEYA KAPALI DURUŞMA YAPMA ŞARTLARI VE İSTİSNALARI ...................... 173
1. İHTİYARİ KAPALILIK ............................................................................... 173
2. ZORUNLU KAPALILIK .............................................................................. 174
3. YAYIM YASAĞI............................................................................................. 174
4. KİŞİSEL VERİLERE İLİŞKİN BELGELER ........................................... 175
5. SES VE GÖRÜNTÜ ALICI ALETLERİN KULLANILMASI YASAĞI ............................................................................................................ 175
6. KAPALILIK KARARI VE NETİCELERİ ................................................ 176
III. DURUŞMA HAZIRLIĞI VE DURUŞMANIN YÜRÜYÜŞÜ .................................. 177
a. DURUŞMA HAZIRLIĞI ........................................................................................ 177
1. DURUŞMA HAZIRLIĞI DEVRESİNDE YAPILAN İŞLEMLER ..... 177
2. İDDİANAMENİN BİLDİRİLMESİ İSTEMLERİ VE İŞLEMLERİ .. 180
aa. İddianamenin Bildirimi ve Savunma Delilleri ..................... 180
bb. Erken Dinleme ve İstinabe ........................................................... 181
3. DURUŞMANIN BAŞLAMASI ................................................................... 182
b. DURUŞMANIN YÜRÜYÜŞÜ .............................................................................. 187
c. DURUŞMAYI YÖNETME YETKİSİ VE GÖREVİ ......................................... 190
1. HAKİM VE BAŞKANIN DURUŞMA YÖNETİM BİÇİMİ ................. 190
2. HÂKİM VEYA BAŞKANIN DURUŞMA YÖNETME DİSİPLİNİ .... 191
d. DURUŞMADA OKUNMAMASI GEREKEN BELGELER ........................... 195
e. DURUŞMA TUTANAĞI/DURUŞMA ZAPTI TUTULMA ZORUNLULUĞU .......... 199
IV. DURUŞMA HAZIR BULUNACAKLAR/MUHAKEME SUJELERİ ................... 200
a. MUTLAK HAZIR OLMASI GEREKENLER ................................................... 200
b. DAVA DİSİPLİNİ VE AYRIK DURUMLAR ................................................... 203
c. SANIĞIN DURUŞMADAN BAĞIŞIK TUTULMASI ..................................... 204
d. DOĞRUDAN SORU YÖNELTME VE TERCÜMAN BULUNDURMA .... 206
D. MÜTALA-KATILMA-SAVUNMA................................................................................. 209
I. İDDİA VE MÜTALA ........................................................................................................ 209
II. KATILMA............................................................................................................................ 214
III. SAVUNMA .......................................................................................................................... 219
E. ÖZEL YARGILAMA USULLERİ .................................................................................... 222
I. GAİPLERİN VE KAÇAKLARIN YARGILANMASI ................................................. 222
a. GAİPLERİN YARGILANMASI ............................................................................ 222
b. KAÇAKLARIN YARGILANMASI ....................................................................... 222
II. SERİ MUHAKEME VE BASİT YARGILAMA USULÜ ........................................... 225
a. SERİ MUHAKEME USULÜ ................................................................................. 225
b. BASİT YARGILAMA USULÜ .............................................................................. 228
III. UZLAŞTIRMA VE MÜSADERE ................................................................................... 230
a. UZLAŞTIRMA .......................................................................................................... 230
1. GENEL OLARAK UZLAŞTIRMA ............................................................. 230
2. MAHKEME TARAFINDAN YAPTIRILAN UZLAŞTIRMA ............. 233
b. MÜSADERE KARARI VE USULÜ ..................................................................... 234
F. DELİLLENDİRME VE DEĞERLENDİRME .............................................................. 235
I. DELİLLENDİRME ........................................................................................................... 235
a. DELİLLERİN ORTAYA KONULMASI ............................................................. 235
b. DELİLLERİN TARTIŞILMASI ........................................................................... 237
c. TANIKLIK ................................................................................................................. 240
1. TANIKLARIN ÇAĞRILMA ÇAĞRIYA UYMAMA VE ÇEKİNME ... 240
2. TANIKLARIN DİNLENMESİ YEMİNİ VE SORULAR ...................... 243
d. HUKUKA AYKIRI DELİLLER ............................................................................ 245
II. DEĞERLENDİRME ......................................................................................................... 246
Üçüncü Bölüm KARAR -GEREKÇE -HÜKÜM-KANUN YOLLARI
A. KARAR ................................................................................................................................. 249
I. GENEL OLARAK KARAR .............................................................................................. 249
II. DURUŞMANIN SONA ERMESİ VE HÜKÜM .......................................................... 252
B. GEREKÇE ............................................................................................................................ 254
I. GENEL OLARAK GEREKÇE ........................................................................................ 254
II. GEREKÇENİN NİTELİĞİ .............................................................................................. 258
a. GENEL OLARAK NİTELİĞİ ............................................................................... 258
b. HÜKMÜN GEREKÇESİNDE GÖSTERİLMESİ GEREKENLER............... 261
C. HÜKÜM ............................................................................................................................... 266
I. GENEL OLARAK HÜKÜM ............................................................................................ 266
II. DURUŞMANIN SONA ERMESİ VE HÜKÜM VERİLMESİ ................................ 267
a. HÜKÜMLERİN ÇESİTLERİ ................................................................................ 272
1. BERAAT KARARI ........................................................................................ 272
aa. Yüklenen Fiilin Kanunda Suç Olarak Tanımlanmamış Olması Durumundaki Beraat Kararı; ....................................... 273
bb. Yüklenen Suçun Sanık Tarafından İşlenmediğinin Sabit Olması Durumundaki Beraat Kararı; ....................................... 273
cc. Yüklenen Suç Açısından Failin Kast veya Taksirinin Bulunmaması Durumundaki Beraat Kararı; ........................ 274
dd. Yüklenen Suçun Sanık Tarafından İşlenmesine Rağmen,
Olayda Bir Hukuka Uygunluk Nedeninin Bulunması Durumundaki Beraat Kararı; ...................................................... 274
ee. Yüklenen Suçun Sanık Tarafından İşlendiğinin Sabit Olmaması Durumundaki Beraat Kararı; ................................ 275
2. CEZA VERİLMESİNE YER OLMADIĞI KARARI .............................. 277
3. MAHKUMİYET KARARI ........................................................................... 278
4. GÜVENLİK TEDBİRİ .................................................................................. 279
5. DAVANIN REDDİ KARARI ...................................................................... 281
6. DÜŞME KARARI .......................................................................................... 281
7. GÖREVSİZLİK KARARI ............................................................................. 282
b. HÜKÜMLERİN VERİLME ŞEKLİ ..................................................................... 282
D. KANUN YOLLARI-İTİRAZ-İSTİNAF-TEMYİZ ....................................................... 286
I. GENEL OLARAK KANUN YOLLARI ........................................................................ 286
II. OLAĞAN KANUN YOLLARI ........................................................................................ 289
a. İTİRAZ ....................................................................................................................... 289
b. İSTİNAF .................................................................................................................... 291
c. TEMYİZ ..................................................................................................................... 292
Dördüncü Bölüm EKLER
A. AĞIR CEZA MAHKEMESİ YARGILAMA .................................................................. 297
I. AĞIR CEZA İDDİANAME ÖRNEĞİ ............................................................................ 297
II. İFADE SORGU VE TUTUKLAMA ÖRNEĞİ ............................................................. 299
III. AĞIR CEZA TENSİP ÖRNEĞİ ...................................................................................... 302
IV. AĞIR CEZA DURUŞMA TUTANAĞI ÖRNEĞİ ....................................................... 304
V. AĞIR CEZA GEREKÇELİ KARAR ÖRNEĞİ ............................................................. 313
B. SON SORUŞTURMA İLE AÇILAN AĞIR CEZA MAHKEMESİ KOVUŞTURMASI ÖRNEĞİ............ 317
I. İDDİANAME ÖRNEĞİ .................................................................................................... 317
II. İDDİANAME KABUL ÖRNEĞİ .................................................................................... 319
III. DURUŞMA TENSİP ÖRNEĞİ ....................................................................................... 320
IV. SON SORUŞTURMANIN AÇILMASI KARAR ÖRNEĞİ ...................................... 321
V. SON SORUŞTURMAYLA GÖNDERİLEN MAHKEMECE TENSİP ZAPTI ÖRNEĞİ.......... 324
VI. ZORLA GETİRME KARARI (ŞİKAYETÇİ VE TANIKLAR İÇİN) ..................... 326
VII. YAKALAMA KARARI ..................................................................................................... 328
VIII. YAKALAMA EMRİ........................................................................................................... 329
IX. GEREKÇELİ KARAR ....................................................................................................... 330
X. İSTİNAF KARARI ............................................................................................................ 335
C. SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUK KOVUŞTURMASI ................................................... 337
I. SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUK İDDİANAMESİ ÖRNEĞİ .................................... 337
II. SOSYAL İNCELEME RAPORU (SİR) ........................................................................ 339
III. ADLİ TİP RAPOR ÖRNEĞİ ........................................................................................... 342
IV. GEREKÇELİ KARAR ....................................................................................................... 344
MUSTAFA ARSLANTÜRK’ÜN YAYIMLANMIŞ OLAN ESERLERİ ......................... 349
YARARLANILAN KAYNAKLAR....................................................................................... 351